Ifosfamid

Ifosfamid onkoloq tərəfindən adətən digər şiş əleyhinə vasitələrlə birlikdə təyin edilir:

• yumşaq toxuma sarkomaları və osteosarkoma;
• xayanın germinogen şişləri (təkrarlanan və ya davamlı hallarda);
• qeyri-Hodgkin və Hodgkin limfomalarının təkrarlanan formaları;
• bəzi digər bərk şişlər — onkoloji konsiliumun qərarı ilə.

Ifosfamid qaraciyərdə aktiv metabolitlərə çevrilən «ön dərman»dır. Aktiv metabolitlər şiş hüceyrəsinin DNT zəncirlərini bir-birinə bağlayır, genetik materialın ikiləşməsini dayandırır və hüceyrənin ölümünə səbəb olur. Parçalanma zamanı əmələ gələn akrolein sidik kisəsinin selikli qişasını qıcıqlandırır — buna görə mesna adlı qoruyucu vasitə ilə birlikdə tətbiq edilir.

• ifosfamidə qarşı yüksək həssaslıq;
• sümük iliyi funksiyasının ağır pozulması;
• sidik ifrazının mexaniki maneəsi, sistit;
• ağır böyrək və ya qaraciyər çatışmazlığı;
• kəskin infeksiyalar;
• hamiləlik və laktasiya.

• miyelosupressiya, infeksiyalara meyillik;
• hemorragik sistit (sidikdə qan, sidik ifrazı zamanı ağrı);
• böyrək kanalcıqlarının zədələnməsi, elektrolit itkisi;
• ensefalopatiya: yuxululuq, çaşqınlıq, halüsinasiyalar, nadir hallarda qıcolmalar;
• ürəkbulanma, qusma;
• saç tökülməsi;
• uzunmüddətli dövrdə — fertilliyin azalması, ikincili şiş riski.

• Digər sitostatiklər və şüa terapiyası — sümük iliyinə və böyrəklərə toksik təsir artır.
• Nefrotoksik dərmanlar (sisplatin, aminoqlikozidlər) — böyrək zədələnməsi riski yüksəlir.
• Mərkəzi sinir sistemini zəiflədən vasitələr — neyrotoksiklik güclənə bilər.
• CYP3A4 induktorları və inhibitorları — aktiv və toksik metabolitlərin əmələ gəlməsini dəyişir.
• Canlı peyvəndlər — müalicə dövründə tətbiq edilmir.

Ifosfamid teratogen və embriotoksik təsirə malikdir; hamiləlikdə istifadə edilmir. Müalicə dövründə və bitdikdən sonra həkimin göstərdiyi müddət ərzində qadınlar və kişilər etibarlı kontrasepsiyadan istifadə etməlidir. Dərman ana südünə keçir — müalicə zamanı əmizdirmə dayandırılır. Fertilliyin qorunması məsələsi müalicədən əvvəl müzakirə olunmalıdır.

Uşaq onkologiyasında sarkomaların və digər bərk şişlərin müalicə protokollarına daxildir. Uşaqlarda böyrək zədələnməsi riski xüsusilə yüksəkdir, buna görə müalicə yalnız ixtisaslaşmış uşaq onkologiya mərkəzlərində aparılır.