Aşıq-baldır oynağının KT-si böyük və kiçik baldır sümüklərinin aşağı uclarını, aşıq sümüyünü və onların oynaq səthlərini nazik kəsiklərlə göstərən rentgen müayinəsidir. O, rentgendə görünməyən sınıqları və çatları, qəlpələrin yerdəyişməsini, artroz və iltihab dəyişikliklərini aşkar edir. Travmatoloq onu ayaq biləyi travmasından sonra və ya rentgen nəticəsi aydın olmadıqda təyin edir.
- Müddət
- 2–3 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- 2 saat
- Qiymət
- 90 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- ayaq biləyi oynağının KT-si
- ayaq biləyinin KT-si
- aşıq-baldır oynağının kompüter tomoqrafiyası
- topuq oynağının KT-si
Müayinənin təsviri
Aşıq-baldır oynağının anatomiyası mürəkkəbdir və adi rentgen şəklində sümüklərin kölgələri bir-birinin üzərinə düşür. Tomoqraf oynağı millimetrlik qatlarla skan edir, kompüter isə istənilən müstəvidə kəsiklər və üçölçülü model qurur. Bu, sümük toxumasını, həmçinin sümük və yumşaq toxumanı birlikdə əhatə edən qarışıq zədələnmələri dəqiq qiymətləndirməyə imkan verir.
KT ilə aşkar edilir:
- sınıqlar və sümük çatları;
- sümük qəlpələrinin yerdəyişməsi;
- sümüyün şiş törəmələri;
- infeksiya zamanı sümüyün dağılması;
- osteoporoz;
- oynağın iltihabi xəstəlikləri;
- degenerativ dəyişikliklər (artroz);
- sümüklərin deformasiyası.
Müayinə yalnız zədənin özünü deyil, onun səbəbini də — sümük toxumasının seyrəlməsini, infeksion və ya degenerativ dəyişiklikləri göstərir. Oynağın strukturunun ətraflı qiymətləndirilməsi əməliyyatı planlaşdırmaq və cərrahi, yaxud konservativ müalicənin nəticəsini izləmək üçün də lazımdır.
Üstünlüklər
Rentgenoqrafiyadan fərqli olaraq aşıq-baldır oynağının KT-si mürəkkəb quruluşlu sümükləri qat-qat göstərir.
-
Gizli sınıqlar aşkar edilir
Adi şəkildə görünməyən aşıq sümüyü və oynaq səthi sınıqları KT-də tapılır.
-
Üçölçülü model
Qəlpələrin yerdəyişməsi üçölçülü modeldə görünür və əməliyyatı planlaşdırmağı asanlaşdırır.
-
Qısa müayinə
Kontrastsız skanlama cəmi 2–3 dəqiqə çəkir və hazırlıq tələb etmir.
Göstərişlər
Travma və ya oynaq xəstəliyinə şübhə zamanı ilk müayinə adətən iki proyeksiyada rentgenoqrafiyadır. Lakin kölgələrin üst-üstə düşməsi səbəbindən xırda zədələr və erkən dəyişikliklər orada nəzərdən qaça bilər. Belə hallarda ortoped, travmatoloq və ya cərrah KT təyin edir:
- ayaq travması — sınıq, çat, çıxıq və ya yarımçıxığa şübhə;
- oynaqda hərəkətin məhdudlaşması;
- ağrı;
- yerli şişkinlik, dərinin qızarması;
- oynaq nahiyəsində qansızma;
- deformasiya;
- oynaq nahiyəsində törəməyə şübhə.
Əks göstərişlər
Kontrastsız müayinənin mütləq əks göstərişi praktiki olaraq yoxdur.
Nisbi əks göstərişlər:
- hamiləlik — KT yalnız həyati göstəriş olduqda aparılır;
- tərpənməz uzana bilməmək — güclü ağrı, həyəcan, qapalı məkan qorxusu;
- bədən çəkisinin tomoqraf masasının həddindən çox olması.
Kontrastla aparıldıqda əlavə olaraq:
- yodlu kontrasta əvvəllər allergik reaksiya — kontrast yeridilmir;
- böyrək funksiyasının pozulması — kreatinin analizinə görə qiymətləndirilir, ağır çatışmazlıqda kontrast yeridilmir;
- qalxanabənzər vəzin hiperfunksiyası;
- şəkərli diabet — bəzi şəkərsalan dərmanların qəbulu həkimlə razılaşdırılır;
- dekompensasiya olunmuş ürək çatışmazlığı, ağır ümumi vəziyyət.
Müayinənin mümkünlüyü barədə son qərarı həkim baxışdan sonra verir.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq Tələb olunmur
Kontrastsız müayinəyə hazırlıqsız gələ bilərsiniz.
-
Müayinə 2–3 dəqiqə
Ayaq bərkidilir və tomoqraf oynağı bir neçə saniyəyə skan edir.
-
Nəticə 2 saat
Rentgenoloq oynağın sümük strukturlarını qiymətləndirib rəy yazır.
Müayinəyə hazırlıq
Kontrastsız KT üçün hazırlıq lazım deyil. Müayinə həkimin göndərişi ilə aparılır, çünki şüa yükü ilə bağlıdır. Əlinizdə rentgen şəkilləri varsa, onları gətirin.
Kontrastla müayinə planlaşdırılırsa:
- 3 saat əvvəl yeməyin;
- son 2 həftə ərzində verilmiş kreatinin analizinin nəticəsini gətirin və ya onu birbaşa müayinədən əvvəl ekspress üsulla verin;
- şəkərli diabetə görə dərman, xüsusən metformin qəbul edirsinizsə, həkimə əvvəlcədən deyin — onu kontrastdan sonra müvəqqəti dayandırmaq lazım gələ bilər; dərmanı özbaşına dayandırmayın;
- döşlə əmizdirirsinizsə, həkimə deyin: müasir tövsiyələrə görə yodlu kontrastdan sonra əmizdirməni dayandırmaq adətən lazım deyil.
Müayinə necə keçir
- Soyunma otağında bəzəkləri, eynəyi, saç sancaqlarını, kəməri və metal hissəli (zəncirbənd, düymə) geyimi çıxarırsınız.
- Tomoqrafın masasına uzanırsınız, ayaq xüsusi qayışlarla bərkidilir. Masa elə hərəkət etdirilir ki, ayaq biləyi aparatın halqasının mərkəzində olsun.
- Həkim qonşu otağa keçir və göstərişləri oradan verir. Onun komandası ilə təxminən 10 saniyə tam tərpənməz qalırsınız.
- Şiş və ya infeksion-iltihabi zədəyə şübhə olduqda kontrastla skanlama aparılır: venaya kateter qoyulur, ilk seriyadan sonra kontrast verilir və skanlama təkrarlanır.
Kontrastsız müayinə cəmi 2–3 dəqiqə çəkir. Kontrastdan sonra yarım saat tibb personalının müşahidəsi altında qalırsınız.
Nəticənin yozulması
Rentgenoloq oynağın sümük strukturlarını və oynaq səthlərini qiymətləndirib rəy yazır. Rəy adətən 2 saatdan 24 saatadək hazır olur; başqa mütəxəssisin əlavə rəyi lazım olan mürəkkəb hallarda müddət sizinlə razılaşdırılır. Şəkilləri və rəyi klinikada təqdim edirik, onları saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Rəydə sınıq xətti və onun oynaq səthinə keçib-keçməməsi, qəlpələrin sayı və yerdəyişməsi, oynaq yarığının vəziyyəti, sümük sıxlığı və aşkar edilmiş ocaqlar təsvir olunur.
Nəticəni travmatoloq və ya ortoped baxış məlumatları ilə birlikdə şərh edir və gips, əməliyyat və ya reabilitasiya barədə qərar verir. Bağ və yumşaq toxuma zədəsinə şübhə qalarsa, əlavə olaraq MRT təyin edilə bilər.
Müayinədən sonra
Aşıq-baldır oynağının KT-sindən sonra xüsusi məhdudiyyət yoxdur. Oynaqda travma olubsa, fiksasiya və yük barədə göstərişlərə sizi göndərən həkim əməl edin; müayinənin özü oynağa əlavə yük vermir.
Kontrast yeridilibsə, onun böyrəklər vasitəsilə tez xaric olması üçün gün ərzində adi hesabla daha çox maye için (həkim başqa göstəriş verməyibsə).
Qaşınma, səpgi, üzdə şişkinlik, nəfəs darlığı və ya iynə vurulan yerdə şiddətli ağrı və qızartı yaranarsa, həkimə müraciət edin. Rəy adətən 2 saat ərzində hazır olur.
Yadda saxla!
Aşıq sümüyünün və oynaq səthinin kiçik sınıqları vaxtında tapılmadıqda gələcəkdə oynağın erkən artrozuna səbəb ola bilər. Ona görə travmadan sonra ağrı və şişkinlik bir neçə gün keçmirsə, normal rentgenlə kifayətlənməyin.
- Ayağa nə vaxt yük verə biləcəyinizi həkimlə razılaşdırın.
- Şişkinlik və ağrı güclənərsə, bunu həkimə bildirin.
- Kontrastdan sonra gün ərzində adi miqdardan çox su için.
Qiymət cədvəli
- Aşıq-baldır oynağının KT-si 90 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Güclü ağrı, həyəcan və ya qapalı məkan qorxusu varsa, bunu həkimə əvvəlcədən deyin. Ağrıkəsici, rahat vəziyyət və yumşaq dayaqlar müayinəni asanlaşdırır. Skanlama cəmi bir neçə saniyə çəkir, şəkil bulanıq çıxarsa, kəsiklər təkrarlana bilər.
Adətən yox: sümük toxuması kontrastsız da yaxşı görünür. Kontrast yalnız şiş, infeksiya və ya damar dəyişikliyinə şübhə olduqda, ayrıca göstərişlə istifadə olunur. Qərarı həkim müayinədən əvvəl verir.
Bəli, gips sümükləri görməyə mane olmur və çox vaxt çıxarılmır. Metal hissəli ortez və ya şina isə artefakt yaradır, mümkünsə həkimin icazəsi ilə müayinə vaxtı çıxarılır.
Hamiləlikdə istənilən rentgen müayinəsi yalnız həyati göstəriş olduqda aparılır. Ayaq biləyi qarından uzaqdadır və qarın nahiyəsi xüsusi ekranla qorunur, lakin hamiləlik ehtimalını həkimə mütləq deyin ki, ən təhlükəsiz üsul seçilsin.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Süd vəzi üçün KT: adi döş qəfəsi müayinəsi kifayətdirmi?
Döş qəfəsi KT-si ilə məqsədli süd vəzi müayinəsi eyni deyil. KT-də görünən təsadüfi tapıntı əlavə qiymətləndirmə tələb edə…
İstiqamət: Mammologiya / KT diaqnostikası
Dental kompüter tomoqrafiyası — diaqnostikada yeni söz
Müasir stomatoloji praktikada rentgenoloji müayinə üsulları geniş tətbiq olunur; onlar dişlərin və ağız boşluğunun vəziyyətini qiymətləndirməyə, daxili zədələnmələri…
İstiqamət: KT diaqnostikası / Stomatologiya
Travmatologiya-ortopediyada müasir müalicə metodları
Müasir təbabət dayaq-hərəkət aparatının müxtəlif travmalarının və xəstəliklərinin müalicəsində böyük uğurlar qazanır. Elm yerində saymır, yeni işləmələr və…
İstiqamət: Travmatologiya-ortopediya
Axilles vətərinin qırılması
Axilles vətərinin qırılmaları ortopediyada nadir hal deyil. Ən çox belə zədə idmançılarda (futbolçularda, qaçışçılarda, tennisçilərdə, gimnastlarda və b.)…
İstiqamət: Travmatologiya-ortopediya

