Okuloplastika göz almasının ətrafındakı strukturlarda — göz qapaqlarında, göz yaşı yollarında, göz əzələlərində və orbitada aparılan əməliyyatlardır. O, qapağın düzgün olmayan vəziyyətini, ptozu, daimi göz yaşarmasını, çəpgözlüyü və köhnə travmaların nəticələrini aradan qaldıraraq həm funksiyanı, həm də görünüşü bərpa edir. Müdaxilələrin çoxu yerli anesteziya ilə, təbii qırışlarda edilən kəsiklərdən aparılır.
- Giriş
- Açıq
- Anesteziya
- Yerli
- Müddət
- 1–2 saat
- Stasionarda
- Həmin gün evə
- Bərpa
- 2–3 həftə
- Qiymət
- 1 200 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- oftalmoplastika
- okuloplastik cərrahiyyə
- göz qapaqlarının plastikası
- blefaroplastika
- dakriosistorinostomiya
- çəpgözlüyün cərrahi korreksiyası
Əməliyyatın təsviri
Gözün sağlam işləməsi təkcə göz almasından asılı deyil. Qapaqlar onu qoruyur və nəmləndirir, göz yaşı yolları artıq mayeni buruna axıdır, əzələlər iki gözün sinxron hərəkətini təmin edir, orbitanın sümükləri isə göz almasını düzgün vəziyyətdə saxlayır. Bu strukturlardan biri pozulduqda qıcıqlanma, sulanma, ikigörmə və ya nəzərəçarpan kosmetik qüsur yaranır.
Okuloplastikaya daxil olan əsas müdaxilələr:
- Göz qapaqlarında — içəri və ya çölə dönmənin, ptozun, travmatik qüsurların korreksiyası, törəmələrin çıxarılması, estetik blefaroplastika;
- Göz yaşı yollarında — burun-göz yaşı kanalı tutulduqda göz yaşının buruna axması üçün yeni yol yaradılır;
- Orbitada — köhnə travmadan sonra sümük divarlarının rekonstruksiyası və ya implantla əvəzi;
- Göz əzələlərində — çəpgözlükdə əzələlərin uzadılması və ya qısaldılması;
- Protezləşdirməyə hazırlıq — görmə tam itirildikdə və göz alması ağrı və ya iltihab mənbəyinə çevrildikdə onun çıxarılması və protez üçün hərəkətli dayaq formalaşdırılması.
Göz yaşı yollarının və orbitanın xəstəliklərində oftalmoloq LOR-həkim və nevroloqla birgə işləyir.
Əməliyyatın nəticəsi
Qapağın vəziyyəti düzəldikdə kirpiklərin sürtünməsi və gözün qızarması keçir, ptoz aradan qalxdıqda görmə sahəsi genişlənir. Göz yaşı yolu bərpa olunduqda daimi sulanma və iltihab təkrarları azalır. Orbita rekonstruksiyasından sonra ikigörmə və asimmetriya azalır, çəpgözlük əməliyyatından sonra gözlərin vəziyyəti düzəlir.
Şişkinlik və göyərmə 1–2 həftəyə keçir, yekun nəticə isə toxumalar tam sakitləşdikdə — adətən 2–3 aya formalaşır. Nəzarət baxışında həkim sağalmanı qiymətləndirir və tikişlərin götürülmə vaxtını deyir. Çəpgözlükdə bəzi pasiyentlər illər sonra əlavə korreksiyaya ehtiyac duya bilər.
Üstünlüklər
Okuloplastika göz qapaqlarının, göz yaşı yollarının və orbitanın həm funksiyasını, həm də görünüşünü bərpa etməyə yönəlib.
-
Funksiyanın bərpası
Qapağın düzgün vəziyyəti və göz yaşı axını bərpa olunduqda gözün qıcıqlanması və sulanması azalır.
-
Təbii qırışlarda kəsiklər
Kəsiklər çox vaxt qapağın təbii qırışlarında və ya daxili səthində aparılır, izlər az nəzərə çarpır.
-
Çox vaxt yerli anesteziya
Kiçik müdaxilələr yerli anesteziya ilə aparılır, narkoz əsasən uşaqlarda və mürəkkəb hallarda lazım olur.
Göstərişlər
- göz qapaqlarının içəri və ya çölə dönməsi, kirpiklərin gözü qıcıqlandırması;
- yuxarı qapağın sallanması (ptoz), xüsusən görmə sahəsini daraldırsa;
- qapaqların travmatik və əməliyyatdan sonrakı qüsurları, törəmələri;
- yaşla bağlı dəyişikliklər — artıq dəri, «torbalar»;
- daimi göz yaşarması, göz yaşı kisəsinin təkrarlanan iltihabı;
- köhnə travmadan sonra ikigörmə, göz almalarının asimmetriyası, orbitanın deformasiyası;
- uşaq və böyüklərdə çəpgözlük;
- göz almasının çıxarılmasından sonra protezləşdirmə üçün şəraitin yaradılması.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Alternativlər və üsulun seçimi
Okuloplastikanın alternativləri əməliyyatın məqsədindən asılıdır. Qapaq qıcıqlanmasında süni göz yaşı, qapaq gigiyenası və kompres kömək edə bilər. Ptoz yüngüldürsə və görməyə mane olmursa, müşahidə kifayətdir. Göz yaşı yolları körpələrdə massaj və dərman müalicəsi ilə açıla bilər, yaşlılarda isə tutulma əməliyyat tələb edir. Orbita zədələrində yüngül hallar müşahidə ilə izlənə bilər, çəpgözlükdə eynək və ya göz məşqləri sınana bilər.
Qapaq, göz yaşı yolları, orbita və göz əzələləri üzərində müxtəlif əməliyyatlar var; texnika kəsiklərin yerindən və toxumanın bərpa üsulundan fərqlənir. Seçim diaqnozdan, funksional və ya estetik məqsəddən, yaşdan və ümumi sağlamlıqdan asılıdır. Cərrah müayinədən sonra seçimi sizinlə müzakirə edir.
Əks göstərişlər
Mütləq əks göstərişlər
- göz, qapaqlar və göz yaşı orqanlarının kəskin iltihabı;
- kəskin infeksion xəstəliklər, yüksək hərarət;
- ürək-damar, endokrin və digər xroniki xəstəliklərin dekompensasiyası;
- korreksiya olunmayan laxtalanma pozğunluqları.
Nisbi əks göstərişlər
- endokrin oftalmopatiyanın aktiv mərhələsi;
- quru göz sindromunun ağır forması — estetik blefaroplastikadan əvvəl nəzərə alınır;
- görmənin lazer korreksiyasından sonrakı bərpa dövrü — estetik əməliyyat ondan sonraya keçirilir;
- keloidə meyl, hamiləlik və laktasiya — estetik müdaxilələr təxirə salınır;
- anesteziyaya əks göstərişlər.
Müdaxilənin mümkünlüyünü və vaxtını cərrah müayinədən sonra müəyyən edir.
Mümkün risklər və ağırlaşmalar
Qapaq və göz ətrafı toxumaları nazik və damarlıdır, hər müdaxilə və anesteziya risk daşıyır. Cərrah kəsikləri təbii büküşlər üzrə planlaşdırır.
- qanaxma və qançır; orbitada qan yığılması nadir hallarda görməni təhdid edə bilər, ona görə erkən nəzarət vacibdir
- yara nahiyəsində infeksiya
- qapaq asimmetriyası, qapağın tam bağlanmaması və gözün qurulaşması
- çapıq, qapaq kənarının deformasiyası
- ptoz, içəri və ya çölə dönmənin, göz yaşı yolu tutulmasının təkrar yaranması
- orbita əməliyyatlarında implantla bağlı problem, ikigörmə
- anesteziyaya qarşı reaksiya
Quru göz sindromu, qalxanvari vəzi ilə bağlı göz xəstəliyi, siqaret, keloid çapıqlara meyl və qanı durulaşdıran dərmanlar riski artıra bilər.
Əməliyyatın aparılması
-
Hazırlıq 3–7 gün
Göz müayinəsi, lazım olsa KT və LOR baxışı, qan analizləri və EKQ.
-
Əməliyyat 1–2 saat
Əsasən yerli anesteziya ilə, uşaqlarda narkoz altında aparılır.
-
Bərpa 2–3 həftə
Çox vaxt həmin gün evə gedirsiniz, ödem 1–2 həftəyə çəkilir.
Əməliyyata hazırlıq
Konsultasiyada oftalmoloq görmə itiliyini, göz təzyiqini, qapaqların vəziyyətini və göz yaşı ifrazını yoxlayır, problemin səbəbini dəqiqləşdirir. Göz yaşı yolları və orbita əməliyyatlarından əvvəl LOR baxışı və kompüter tomoqrafiyası, çəpgözlükdə isə refraksiya və binokulyar görmə müayinəsi təyin olunur.
- qan və sidik analizləri, EKQ, lazım olsa terapevt rəyi;
- diabet və təzyiq varsa, göstəricilərin sabitləşdirilməsi.
Qanı durulaşdıran dərmanları özbaşına dayandırmayın — onların dəyişdirilməsini həkimlə razılaşdırın. Kontakt linzaları nə vaxt çıxarmaq lazım olduğunu soruşun. Əməliyyat günü üzə makiyaj və krem çəkməyin; ümumi anesteziya planlaşdırılırsa, 6 saat ac qalın. Sarğı və ödem görməni müvəqqəti məhdudlaşdıra bilər — evə müşayiətçi ilə qayıdın.
Əməliyyat necə aparılır
- Anesteziya. Çox vaxt yerli anesteziya, lazım olduqda sakitləşdirici ilə; uşaqlarda və mürəkkəb əməliyyatlarda ümumi narkoz tətbiq olunur.
- Giriş. Qapaqlarda kəsiklər təbii büküşlər üzrə və ya qapağın daxili səthindən, çəpgözlükdə konyunktivada, göz yaşı yollarında isə burun vasitəsilə endoskopik və ya kiçik xarici kəsiklə aparılır.
- Əsas mərhələ. Cərrah qapağın əzələ və bağlarını düzgün vəziyyətə gətirir, artıq toxumanı çıxarır; göz yaşı üçün buruna yeni axın yolu yaradır; orbitanın sümük divarını bərpa edir və ya implantla əvəz edir; göz əzələsinin uzunluğunu və ya bərkidilmə yerini dəyişir.
- Tamamlama. Kosmetik tikişlər qoyulur, soyuq kompres və sarğı tətbiq edilir.
Kiçik müdaxilələr 30–60 dəqiqə, orbita və göz yaşı yollarında rekonstruktiv əməliyyatlar 1–3 saat çəkir. Çox hallarda həmin gün evə gedirsiniz.
Stasionarda qalma
Müdaxilə adətən yerli anesteziya altında aparılır və çox vaxt həmin gün evə buraxılırsınız. Sonra qısa müddət müşahidə olunursunuz: şişkinlik, qanaxma, görmə və ümumi vəziyyət yoxlanılır. Kəsik yerinə soyuq kompres və sarğı tətbiq edilir. Uşaqlarda və mürəkkəb əməliyyatlarda ümumi narkoz seçilirsə, müşahidə uzana bilər. Çıxarkən yazılı tövsiyələr verilir: soyuq kompres, başı yüksək tutmaq, damcı və məlhəmin istifadəsi, yük və gözü ovuşdurmaqdan çəkinmək müddəti, tikişlərin götürülməsi və nəzarət baxışı.
Bərpa dövrü
- ilk 2–3 gün göz nahiyəsinə soyuq kompres qoyun, yatarkən başı bir qədər yuxarıda saxlayın;
- təyin olunmuş damcı və məlhəmləri müntəzəm istifadə edin;
- 2 həftə gözü ovuşdurmayın, makiyaj etməyin, kontakt linza taxmayın;
- 2–3 həftə ağır fiziki yükdən, sauna və hovuzdan çəkinin;
- çölə çıxarkən gözləri günəşdən qoruyun, kəsik xəttinə SPF krem çəkin;
- tikişlər adətən 5–7 günə götürülür.
Gündəlik işlərə çox vaxt 1 həftəyə qayıtmaq olar, idmana isə həkimin icazəsindən sonra başlayın. Şişkinlik və ağrı artarsa, görmə pisləşərsə və ya qanaxma olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Yadda saxla!
Göz ətrafı qüsurlar çox vaxt «sadəcə kosmetika» kimi qəbul edilir, halbuki ptoz, qapağın dönməsi və ya kanalın tutulması gözün səthini daim qıcıqlandırır və buynuz qişanı zədələyə bilər. Estetik blefaroplastikadan əvvəl isə gözün tam oftalmoloji müayinəsi mütləqdir.
- Görmənin lazer korreksiyasını planlaşdırırsınızsa, estetik blefaroplastikanı ondan sonra edin.
- Köhnə travmadan sonra ikigörmə və ya başı bir tərəfə əymə vərdişi yaranıbsa, orbitanı yoxlatdırın.
- Qəfil görmə itkisi və ya göz arxasında güclü ağrı olarsa, dərhal həkimə müraciət edin.
Qiymət cədvəli
- Okuloplastika 1 200 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Yerli anesteziya və ya narkoz sayəsində əməliyyat zamanı ağrı olmur. Sonrakı günlərdə şişkinlik və göyərmə narahatlıq yarada bilər, bu, adi ağrıkəsici və soyuq kompreslə yüngülləşir. Güclü ağrı gözlənilən hal deyil — belə olarsa, həkimə xəbər verin.
Kəsiklər qapağın təbii büküşündə edildiyi üçün iz adətən çətin seçilir. İlk aylarda xətt çəhrayı ola bilər, sonra solur. Son görünüş dərinin fərdi sağalma xüsusiyyətlərindən də asılıdır.
Bəli, əzələ əməliyyatları istənilən yaşda aparılır. Görmə saxlanılan gözdə əvvəlcə çəpgözlüyün səbəbi, məsələn, gözlər arasında refraksiya fərqi korreksiya olunur, sonra əzələlərdə əməliyyat edilir. Görməyən gözdə müdaxilə əsasən kosmetik məqsəd daşıyır.
Səbəb burun-göz yaşı kanalının tutulmasıdırsa, yeni axın yolu yaradıldıqdan sonra sulanma əksər hallarda xeyli azalır. Nəticə tutulmanın səviyyəsindən və burun boşluğunun vəziyyətindən asılıdır. Ona görə əvvəlcə oftalmoloq və LOR-həkim birgə müayinə aparır.
Əməliyyat barədə cərrahla məsləhətləşin
Planlı əməliyyata hazırlaşırsınızsa, cərrahın pulsuz konsultasiyasına yazılın: müalicə üsulu, hazırlıq, stasionarda qalma və bərpa barədə bütün suallarınızı cavablandıraq.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Göz bülluru cərrahiyyəsinin müasir üsulları
Kataraktanın ultrasəslə kənarlaşdırılmasının (fakoemulsifikasiyanın) geniş klinik praktikaya tətbiqi büllur cərrahiyyəsi sahəsində təhlükəsizlik və proqnozlaşdırıla bilənlik baxımından əhəmiyyətli tərəqqiyə…
İstiqamət: Oftalmocərrahiyyə
Göz büllurunun erkən cərrahiyyəsi
Korluğun ən çox rast gəlinən səbəbi kataraktadır (büllurun bulanması), ikinci yerdə isə qlaukoma dayanır (görmə sinirinin gözdaxili təzyiqin…
İstiqamət: Oftalmocərrahiyyə
Gözün diafanoskopiyası
Gözün diafanoskopiyası — göz almasının istiqamətlənmiş, dar konsentrasiyalı işıq dəstəsi ilə şəffaflandırılmasına əsaslanan müayinədir. Eyni zamanda yaxınlıqda yerləşən…
İstiqamət: Oftalmologiya
Kompüter və görmə
Kompüterlə işləyərkən, rahat vəziyyəti asanlıqla tapmağın mümkün olduğu kitab oxumaqdan fərqli olaraq, insan tamamilə displeyin vəziyyətindən asılı olur.…
İstiqamət: Oftalmologiya
