Təsiredici maddə

Triptorelin — qonadotropin-rilizinq hormonunun sintetik analoqudur. Prostat xərçənginin hormonal müalicəsində, bəzi ginekoloji xəstəliklərdə, erkən cinsi yetişkənlikdə və köməkçi reproduktiv texnologiyalarda istifadə olunur. Preparatın forması və müalicə sxemi göstərişdən asılı olaraq onkoloq, ginekoloq, reproduktoloq və ya uşaq endokrinoloqu tərəfindən seçilir.

Latın adı
Triptorelinum
Ticarət adları
Dekapeptil Siyahı
ATC kodu
L02AE04
Dərman formaları
  • İnyeksiya

Diqqət!

Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.

Nə üçün istifadə olunur

  • yerli yayılmış və metastatik hormona həssas prostat xərçəngi;
  • premenopauzada olan qadınlarda hormona həssas süd vəzi xərçəngi — yumurtalıq funksiyasının supressiyası məqsədilə, digər hormonal preparatlarla birlikdə;
  • endometrioz;
  • uşaqlıq mioması — əməliyyatdan əvvəl düyünlərin kiçildilməsi və qanaxmanın azaldılması üçün;
  • mərkəzi mənşəli erkən cinsi yetişkənlik;
  • ekstrakorporal mayalanma proqramlarında ovulyasiyanın idarə olunması (qısamüddətli təsirli forma).

Necə təsir edir

Triptorelin hipofizdə QnRH reseptorlarını əvvəlcə stimullaşdırır, davamlı təsirdə isə onları «söndürür». Lüteinləşdirici və follikulstimullaşdırıcı hormonların ifrazı azalır, nəticədə kişilərdə testosteron, qadınlarda estrogen səviyyəsi kastrasiya və ya menopauza səviyyəsinə enir. Hormondan asılı toxumaların (şiş, endometrioz ocaqları, mioma) böyüməsi ləngiyir.

Kimlərə olmaz

  • triptorelinə və ya digər QnRH analoqlarına qarşı yüksək həssaslıq;
  • hamiləlik və laktasiya;
  • əvvəllər cərrahi kastrasiya edilmiş kişilər (prostat xərçəngində);
  • səbəbi aydınlaşdırılmamış vaginal qanaxma;
  • ağır osteoporoz (uzunmüddətli ginekoloji istifadədə ehtiyatla).

Əlavə təsirlər

  • isti basmalar, tərləmə;
  • libidonun azalması; kişilərdə erektil disfunksiya, qadınlarda vaginal quruluq;
  • baş ağrısı, əhval-ruhiyyə dəyişiklikləri, yuxu pozğunluqları;
  • sümük sıxlığının azalması (uzunmüddətli istifadədə);
  • inyeksiya yerində ağrı və qızartı;
  • müalicənin əvvəlində simptomların müvəqqəti güclənməsi («alovlanma» effekti);
  • kişilərdə — metabolik dəyişikliklər, ürək-damar riskinin artması.

Qarşılıqlı təsir

  • QT intervalını uzadan dərmanlar — androgen deprivasiyası fonunda ritm pozğunluğu riski artır.
  • Hiperprolaktinemiyaya səbəb olan dərmanlar — hipofizə təsir göstərdiyindən birlikdə istifadə tövsiyə edilmir.
  • Estrogen tərkibli preparatlar — ginekoloji göstərişlərdə təsiri zəiflədə bilər.

Hamiləlik və laktasiya

Hamiləlik müalicədən əvvəl istisna edilməlidir; triptorelin hamiləlikdə əks-göstərişdir. Ginekoloji göstərişlərlə müalicə zamanı qeyri-hormonal kontrasepsiyadan istifadə tövsiyə olunur. Köməkçi reproduktiv texnologiyalarda isə qısamüddətli forma reproduktoloqun protokoluna uyğun, hamiləlik başlamazdan əvvəlki mərhələdə istifadə olunur. Laktasiya dövründə istifadə edilmir.

Uşaqlar

Uşaqlarda mərkəzi mənşəli erkən cinsi yetişkənlikdə uşaq endokrinoloqunun nəzarəti ilə istifadə olunur; müalicə zamanı böyümə və sümük yaşı müntəzəm qiymətləndirilir.

Bu təsiredici maddə ilə preparatlar

Azərbaycanda Triptorelin ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.

Tez-tez verilən suallar

Triptorelin yumurtalıqların fəaliyyətini müvəqqəti dayandırdığından aybaşı adətən kəsilir. Müalicə bitdikdən sonra yumurtalıq funksiyası bir neçə ay ərzində bərpa olunur.

İlk inyeksiyadan sonra testosteronun qısamüddətli artması sümük ağrılarını və sidik ifrazı çətinliyini gücləndirə bilər. Həkim bunun qarşısını almaq üçün əvvəlcədən antiandrogen təyin edə bilər.

Həkimlər

Bu mövzuda məqalələr

Bu qrupdan digər dərmanlar

Anastrozol

Anastrozolum

Aremed, Anastrozol Denk 1 və b.

Letrozol

Letrozolum

Femara, Endofri və b.

Leuprorelin

Leuprorelinum

Eliqard, Leuprorelin Sandoz

Lisenziyalar

Tibbi fəaliyyət lisenziyası

Biz İqtisadiyyat Nazirliyinin verdiyi tibbi lisenziyalar əsasında fəaliyyət göstəririk