Uşaqda Koksaki virus infeksiyası

Koksaki virusu uşaqlarda enterovirus infeksiyasının bilavasitə səbəbidir. Bu xəstəlik üçün temperaturun yüksəlməsi xarakterikdir, bu da müxtəlif klinik təzahürlərlə müşayiət olunur. Ağır hallarda infeksiya mərkəzi sinir və ürək-damar sisteminin, həzm traktının, əzələlərin və digər orqanların zədələnməsinə səbəb ola bilər.

Maraqlıdır ki, bəzi uşaqlar virusun simptomsuz daşıyıcısı ola bilər. Bu vəziyyət xüsusilə kiçik və böyük yaşlı uşaqlarda tez-tez rast gəlinir. Bununla yanaşı, virusdaşıyıcılıq ətrafdakılar üçün təhlükə yaradır, çünki patogen insandan-insana asanlıqla ötürülə bilər və kütləvi xəstəliklərin inkişafına səbəb ola bilər.

Bəzi hallarda Koksaki-virus infeksiyası simptomsuz keçir, digərlərində isə bağırsaq sindromu ilə müşayiət olunan soyuqdəymə xəstəlikləri inkişaf edir. Zəifləmiş uşaqlarda virus hissəcikləri müxtəlif orqan və toxumalara nüfuz edə bilər ki, bu da müxtəlif klinik simptomatikanın meydana çıxmasına səbəb olur. Belə ki, virus baş beynin bərk qişasını zədələyə bilər. Bu vəziyyət üçün intensiv baş ağrısı, yüksək hərarət, ənsə nahiyəsində ağrılar, qusma və işığa qarşı həssaslığın artması xarakterikdir.

Təsnifata əsasən, Koksaki virusunun səbəb olduğu xəstəliklərin iki qrupu ayırd edilir:

• potensial ağır formalar, buraya beyin qişalarının və serebral toxumanın iltihabı, kəskin inkişaf edən iflic, yeni doğulmuşlarda septik vəziyyət, miokard və perikardın iltihabı, qaraciyərin zədələnməsi daxildir.
• daha az təhlükəli formalar, bunlara üçgünlük hərarət (səpki ilə müşayiət oluna bilər və ya səpkisiz keçə bilər), herpangina, vezikulyar farinqit, göz qişalarının (konyunktiva və ya damar qişası) iltihabı, mədə və nazik bağırsağın zədələnməsi daxildir.

Koksaki-virus infeksiyası kəskin başlayır. Uşaqda intoksikasiya simptomları meydana çıxır – baş ağrısı, ürəkbulanma, qusma, temperaturun 39-40°C-yə qədər yüksəlməsi, bəzən üşütmə. Üz və boyun dərisi qırmızı olur, damaq qövslərinin və yumşaq damağın qızarması müəyyən edilir. Dil ağ örtüklə örtülmüş ola bilər. Tez-tez boyun və qoltuqaltı nahiyənin limfa düyünləri böyüyür.

Koksaki-virus infeksiyasının ən geniş yayılmış formaları bunlardır:

• Yay qripi – bu, Koksaki-virus infeksiyasının ən geniş yayılmış formasıdır. Xəstəlik ən çox iyun-avqust aylarında rast gəlinir. Simptomatika minimal dərəcədə ifadə olunub. Adətən bu, bədən temperaturunun yüksəlməsidir, digər təzahürlər çox nadirdir. Bununla belə, baş ağrısı, ürəkbulanma, qusma, boğazda yüngül qıcıqlanma və cüzi burun axması müşahidə oluna bilər. Simptomlar adətən 4-5 gün ərzində saxlanılır.
• “Ağız-əl-ayaq” sindromu. Bu forma üçün temperaturun qalxması, boğaz ağrısı, ümumi vəziyyətin kəskin pozulması və pis iştaha xarakterikdir. Yanaqlarda və dildə qısa müddətdən sonra özbaşına açılan qabarcıqlar aşkar edilir. Əl və ayaqlarda da qabarcıqlı səpkilər əmələ gəlir, bu zaman herpesdən fərqli olaraq onlar qaşınmır.
• Herpangina. Uşaqda temperatur 38-38,5°C-yə qədər yüksəlir, boğazda intensiv ağrı, ağız boşluğunda səpkilər meydana çıxır. Onlar necə görünür? Ağ-boz rəngli, periferiyasında qırmızı haşiyəsi olan səpkilər.
• Kəskin hemorragik konyunktivit. Gözün selikli qişası qızarır, üzərində xırda qansızmalar meydana çıxır. Görmə pisləşir. Konyunktiva kisəsindən patoloji ifrazat ayrılır. Sağalma adətən 5-7 gündən sonra baş verir.
• Epidemik mialgiya. Sadə sözlə desək, bu xəstəlik üçün eninəzolaqlı əzələlərin zədələnməsi xarakterikdir. Bu, qarnın yuxarı hissələrində və döş qəfəsi nahiyəsində kəskin kolikvari ağrılarla təzahür edir. Əzələ sindromu bədən temperaturunun yüksək qalxması ilə müşayiət olunur. Ağrılar intensiv olur, təxminən yarım saat davam edir və insanı məcburi vəziyyət almağa vadar edir. Bədən temperaturunun yüksəlməsi fonunda əzələ ağrısının güclənməsi müşahidə olunur.