Koronaroqrafiya ürəyi qanla təchiz edən tac (koronar) arteriyaların kontrast maddə ilə rentgen müayinəsidir. O, damarlarda daralmanın, düyünün və ya trombun harada olduğunu və nə dərəcədə qan axınına mane olduğunu göstərir. Kardioloq onu ürəyin işemik xəstəliyinə şübhə olduqda, infarkt zamanı və stent qoyulmasından əvvəl təyin edir.
- Müddət
- 20–40 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- Dərhal
- Qiymət
- 45 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- koronar angioqrafiya
- tac arteriyalarının angioqrafiyası
- ürək damarlarının angioqrafiyası
- KAQ
Müayinənin təsviri
Koronaroqrafiya zamanı nazik kateter bilək və ya bud arteriyasından ürəyə qədər irəlilədilir və tac arteriyaların mənfəzinə yod tərkibli kontrast maddə yeridilir. Kontrast damarları rentgen şəkillərində görünən edir, həkim isə onların keçiriciliyini bir neçə proyeksiyada qiymətləndirir.
Müayinə aşağıdakı məqsədlərlə aparılır:
- tac damarlarında patoloji dəyişikliklərin aşkarlanması;
- ürəkdə qan dövranının xüsusiyyətlərinin təhlili;
- aterosklerotik düyünlərin, kalsinatların, daralma (stenoz) sahələrinin və trombların tapılması;
- işemik xəstəlik və ya infarkt zamanı damarların zədələnmə dərəcəsinin dəqiqləşdirilməsi;
- əvvəlki dərman və ya cərrahi müalicənin nəticəsinə nəzarət;
- stentləmə və ya aortokoronar şuntlama əməliyyatına hazırlıq.
Koronaroqrafiya həm də stent qoyulması kimi damardaxili (endovaskulyar) müdaxilələr zamanı həkimin əsas «gözü» rolunu oynayır. Ürək damarlarının digər müayinə üsulları — EKQ, yüklənmə testləri (veloerqometriya, tredmil-test), Holter monitorinqi, exokardioqrafiya və stress-exokardioqrafiya, ürəyin MRT-si, MSKT-angioqrafiya — çox vaxt koronaroqrafiyadan əvvəl aparılır və ona ehtiyac olub-olmadığını göstərir.
Üstünlüklər
Koronaroqrafiya tac arteriyaları birbaşa görməyə imkan verən dəqiq üsuldur və çox vaxt müalicə ilə birləşdirilir.
-
Daralmaların dəqiq qiymətləndirilməsi
Tac arteriyalarındakı daralmaların yeri, dərəcəsi və uzunluğu dəqiq müəyyən edilir.
-
Eyni seansda müalicə
Lazım olduqda həmin giriş vasitəsilə damarın daraldığı yerə dərhal stent qoyula bilər.
-
Kiçik deşikdən giriş
Kateter bilək və ya bud arteriyasındakı kiçik deşikdən yeridilir, döş qəfəsi açılmır.
-
Yerli anesteziya
Müayinə yerli keyləşdirmə ilə aparılır, ümumi narkoz tələb olunmur.
Göstərişlər
Koronaroqrafiya planlı və ya təcili qaydada aparılır. Əsas göstərişlər bunlardır:
- ürəyin işemik xəstəliyi və stenokardiya;
- dərmanlarla aradan qalxmayan qeyri-stabil stenokardiya;
- kəskin miokard infarktı və ya keçirilmiş infarkt;
- xroniki ürək çatışmazlığı;
- aritmiyanın bəzi formaları;
- EKQ, exokardioqrafiya və ya yüklənmə testində işemiya əlamətlərinin aşkarlanması;
- ürəyə ağırlaşma verə bilən infeksiyalardan (Kavasaki xəstəliyi, qrip, koronavirus, su çiçəyi) sonra damarların qiymətləndirilməsi;
- döş qəfəsi travması;
- stentləmə və ya şuntlamadan sonra nəticənin yoxlanması.
Döşdə 15–20 dəqiqədən uzun çəkən sıxıcı ağrı, soyuq tər, təngnəfəslik infarktın əlaməti ola bilər. Belə halda gözləməyin, dərhal təcili yardım çağırın.
Əks göstərişlər
Planlı koronaroqrafiyanın mütləq əks göstərişi praktiki olaraq yoxdur, lakin bəzi hallarda əvvəlcə hazırlıq və ya vəziyyətin düzəldilməsi tələb olunur. Kəskin infarkt kimi təcili hallarda müayinənin faydası adətən riskdən üstün olur.
Nisbi əks göstərişlər:
- kəskin böyrək çatışmazlığı və ya ağır xroniki böyrək xəstəliyi;
- yod tərkibli kontrasta allergiya;
- davam edən qanaxma, qanın laxtalanmasının ağır pozulması;
- kəskin infeksion xəstəlik, yüksək hərarət;
- nəzarətsiz arterial təzyiq, ürək çatışmazlığının dekompensasiyası;
- elektrolitlərin ağır pozğunluqları;
- qalxanabənzər vəzinin hiperfunksiyası;
- hamiləlik;
- müayinədən sonra lazım ola biləcək müalicədən (stentləmə, şuntlama) imtina.
Müayinənin aparılması barədə son qərarı həkim baxışdan sonra verir.
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 8–10 saat
Ac qarına gəlin, analizləri və həkim rəylərini özünüzlə götürün.
-
Müayinə 20–40 dəqiqə
Kateter arteriyadan ürəyə çatdırılır və kontrastla şəkillər çəkilir.
-
Nəticə Dərhal
Həkim nəticəni prosedur bitən kimi sizinlə müzakirə edir.
Müayinəyə hazırlıq
Koronaroqrafiyadan əvvəl həkim sizə bir sıra müayinələr təyin edir:
- qan analizləri — ümumi, biokimyəvi, laxtalanma göstəriciləri, qan qrupu və rezus faktor;
- sidiyin ümumi analizi;
- EKQ və exokardioqrafiya;
- son 10 ayda çəkilməyibsə, döş qəfəsinin rentgenoqrafiyası və ya flüoroqrafiya.
Terapevt, kardioloq və anestezioloqun konsultasiyası lazımdır, ehtiyac olduqda nevroloq, qastroenteroloq və ya endokrinoloq da baxış keçirir.
- Qəbul etdiyiniz bütün dərmanlar (təzyiq dərmanları, qanı durulaşdıranlar, hormonlar, statinlər) barədə həkimə deyin.
- Əvvəllər yodlu kontrasta allergiya olubsa, mütləq əvvəlcədən bildirin: profilaktik dərman hazırlığı təyin oluna bilər. Allergiya sınağı aparılmır, çünki o, reaksiyanı etibarlı proqnozlaşdırmır.
- 7 gün əvvəldən spirtli içkiləri (pivə daxil olmaqla) və enerji içkilərini dayandırın.
- Müayinədən əvvəlki axşam ən azı 0,5 litr maye için.
- Prosedurdan 8–10 saat əvvəl yemək yeməyin — bu, qusma və qusuntunun tənəffüs yollarına düşmə riskini azaldır.
Narahatlıq güclüdürsə, həkimlə razılaşdırmaqla yüngül sakitləşdirici dərman qəbul etmək olar.
Müayinə necə keçir
Koronaroqrafiya rentgen qurğusu olan xüsusi əməliyyat otağında, sterillik qaydalarına əməl olunmaqla aparılır. Bütün müddət ərzində anestezioloq-reanimatoloq təzyiqinizi, nəbzinizi və digər həyati göstəricilərinizi izləyir.
- Siz masaya arxası üstə uzanırsınız, kateterin yeridiləcəyi nahiyə (bilək və ya qasıq) antiseptiklə işlənir.
- Dəri yerli anestetiklə keyidilir — bundan sonra ağrı hiss olunmur.
- Arteriyaya introduser yeridilir: bu, kateter hərəkət edərkən damar divarını qoruyan qısa nazik borucuqdur.
- Kateter tac arteriyaların başlanğıcına qədər irəlilədilir və kontrast yeridilir. Bu anda bədəndə qısa müddətli istilik hissi normaldır.
- Bir neçə proyeksiyada şəkillər çəkilir, həkim sizdən nəfəsi saxlamağı xahiş edə bilər.
- Kateter və introduser çıxarılır, deşik yerinə sıxıcı sarğı qoyulur.
Diaqnostik hissə 20–40 dəqiqə çəkir. Ciddi daralma tapılarsa, həkim eyni seansda damarı genişləndirib stent qoya bilər. Prosedurdan sonra bir müddət nəzarət altında qalırsınız, həkim punksiya yerini yoxlayır.
Nəticənin yozulması
Müayinədən sonra tac arteriyaların rentgen şəkillərini və həkimin yazılı rəyini alırsınız. Rəy klinikada təqdim olunur, onu saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Rəydə hər bir tac arteriyanın keçiriciliyi təsvir edilir və aşağıdakılar qeyd oluna bilər:
- daralmanın yeri, uzunluğu və dərəcəsi (faizlə);
- aterosklerotik düyünlər və kalsinatlar;
- tromb və ya damarın tam tutulması;
- əvvəl qoyulmuş stentlərin və şuntların vəziyyəti.
Nəticə ilə kardioloqa və ya kardiocərraha müraciət edin. Həkim rəyi EKQ, exokardioqrafiya və şikayətlərinizlə birlikdə qiymətləndirib müalicə planını seçir: dərman terapiyası, stentləmə və ya aortokoronar şuntlama.
Müayinədən sonra
Koronaroqrafiyadan sonra bir müddət palatada və ya müşahidə otağında qalırsınız; kateter yeridilən yerdə (bilək və ya qasıq) sıxıcı sarğı saxlanılır. Bu müddətdə həkim ayağınızı və ya qolunuzu hərəkətsiz saxlamağı xahiş edə bilər. Kontrast maddənin xaric olması üçün daha çox su için. İlk günlərdə ağır yük qaldırmayın, deşilmiş yeri islatmayın və həkim sarğını götürənədək toxunmayın. Evə getmə vaxtı və müayinənin nəticəsi barədə həkim sizə dərhal danışır.
Aşağıdakı hallarda dərhal həkimə müraciət edin:
- kateter yeri qanayır, şişir və ya sərtləşir
- qol və ya ayaq soyuyur, keyləşir, rəngi dəyişir
- döş qəfəsində ağrı, nəfəs darlığı, ürək döyüntüsü və ya halsızlıq
Yadda saxla!
Koronaroqrafiya invaziv müayinədir və nadir hallarda ağırlaşmalarla müşayiət oluna bilər, ona görə həkim onu təyin edərkən riski və gözlənilən faydanı diqqətlə müqayisə edir. Kəskin infarkt zamanı isə bu müayinə və ardınca qoyulan stent həyatı xilas edə bilər. Narahatlığınız varsa, suallarınızı həkimlə açıq müzakirə edin.
- Müayinədən sonra punksiya olunan əli və ya ayağı həkimin dediyi müddətdə yükləməyin.
- Sarğı nahiyəsində şişkinlik, qanaxma və ya ağrı artarsa, dərhal həkimə xəbər verin.
- Kontrastın tez xaric olması üçün həkim icazə verdikcə bol maye için.
Müayinəni aparan həkimlər
Qiymət cədvəli
- Koronaroqrafiya 45 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Xeyr, adətən yalnız kateterin yeridildiyi nahiyə keyidilir və siz müayinə boyu oyaq qalırsınız. Kateterin damarlarda hərəkəti hiss olunmur. Çox həyəcanlanırsınızsa, həkim əlavə sakitləşdirici dərman verə bilər.
Bu, girişin yerindən və stent qoyulub-qoyulmamasından asılıdır. Bilək arteriyasından aparılan diaqnostik müayinədən sonra müşahidə müddəti adətən qısadır, bud arteriyasından girişdə isə bir neçə saat uzanmaq tələb olunur. Dəqiq müddəti həkim deyəcək, evə müşayiətçi ilə getməyiniz məsləhətdir.
Yod tərkibli kontrast böyrəklərlə xaric olunur, ona görə ağır böyrək çatışmazlığı nisbi əks göstərişdir. Belə halda həkim kreatinin analizini yoxlayır, venadaxili maye və kontrastın minimal həcmini planlaşdırır. Böyrək xəstəliyiniz barədə əvvəlcədən mütləq məlumat verin.
MSKT-angioqrafiya damarları kateter yeritmədən göstərir və risk az olduqda yaxşı ilkin üsuldur. Lakin onunla eyni anda stent qoymaq mümkün deyil, ağır kalsinoz zamanı isə dəqiqliyi azalır. Hansı üsulun sizə uyğun olduğunu kardioloq qərar verir.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Angioqraf Siemens Artis one
Döşəməyə bərkidilən C-qövslü angioqrafik sistem: koronar və periferik damarların dəqiq təsviri, lazım olduqda eyni seansda endovaskulyar müdaxilə.
Abbott OPTIS Mobile sistemi
Optik koherent tomoqrafiya (OKT) ilə koronar arteriyanın divarını daxildən göstərir: daralmanı, aterosklerotik düyünün quruluşunu və stentin vəziyyətini qiymətləndirməyə kömək edir.
Mövzu üzrə məqalələr
Mammoqrafiyaya hazırlıq: müayinədən əvvəl bilməli olduqlarınız
Mammoqrafiyanın məqsədini və hazırlıq qaydalarını bilmək müayinəni daha rahat təşkil etməyə kömək edir. Yeni şikayət varsa, bunu skrininq…
İstiqamət: Mammologiya / Rentgenologiya / Preventiv tibb
Süd vəzi USM-i və mammoqrafiya: biri digərini əvəz edirmi?
USM və mammoqrafiya müxtəlif məlumat verir. Seçim yalnız cihazın rahatlığına deyil, yaşa, riskə, şikayətə və əvvəlki nəticələrə əsaslanmalıdır.
İstiqamət: Mammologiya / USM diaqnostikası / Rentgenologiya
Boruları “yumaq” nə deməkdir: müayinə ilə müalicəni ayırd edin
Borulara maye verilməsi ifadəsi müxtəlif prosedurlar üçün işlədilə bilər. Keçiriciliyin yoxlanması ilə maneənin etibarlı aradan qaldırılması eyni nəticə…
İstiqamət: Reproduktologiya / Rentgenologiya
Məmə ucundan ifrazatda duktoqrafiya nə vaxt müzakirə olunur?
Duktoqrafiya seçilmiş hallarda süd axacağını kontrastla qiymətləndirir. Hər ifrazatda ilk test deyil və digər müayinələrin nəticələri ilə birlikdə…
İstiqamət: Mammologiya / Rentgenologiya
