Türk yəhərinin MRT-si kəllə əsasında yerləşən hipofizin — hormonları idarə edən əsas vəzinin — məqsədli, ətraflı müayinəsidir. Beynin adi MRT-sində bu nahiyə kifayət qədər aydın görünmədiyi üçün ona çox nazik kəsiklərlə ayrıca baxılır. Endokrinoloq və ya neyrocərrah müayinəni hormon pozğunluqları, görmənin zəifləməsi və hipofiz şişinə şübhə olduqda təyin edir.
- Müddət
- 40–60 dəqiqə
- Rəy hazır olur
- 2–24 saat
- Qiymət
- 160 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- hipofizin MRT-si
- hipofiz vəzinin MRT-si
- sella turcica MRT
- türk yəhəri nahiyəsinin MRT-si
Müayinənin təsviri
Türk yəhəri kəllə əsasındakı əsas sümüyün yəhərə bənzəyən çuxurudur, hipofiz də məhz burada yerləşir. Bu vəzi böyümə, qalxanabənzər vəzinin, böyrəküstü vəzilərin və cinsi vəzilərin işini, maddələr mübadiləsini tənzimləyən hormonlar hasil edir.
Hipofiz cəmi bir neçə millimetr ölçüdədir, ona görə beynin standart MRT-sində ona ətraflı baxmaq mümkün olmur. Türk yəhərinin MRT-si zamanı bu nahiyə xüsusi rejimlərdə, çox nazik kəsiklərlə skanlanır. Müayinə:
- hipofizin inkişaf anomaliyalarını;
- xoşxassəli və bədxassəli törəmələri, o cümlədən bir neçə millimetrlik mikroadenomaları;
- şişin görmə sinirləri və yaxındakı damarlarla əlaqəsini;
- türk yəhərinin ölçü və formasının dəyişməsini göstərir.
Müayinə kontrastsız (nativ) və ya venaya kontrast yeridilməklə aparılır. Kontrast kiçik törəmələri sağlam vəzi toxumasından ayırmağa kömək edir. Şüalanma olmadığı üçün müayinəni xəstəliyin gedişini izləmək məqsədilə lazım olan qədər təkrarlamaq olar.
Üstünlüklər
Beynin adi MRT-si ilə müqayisədə türk yəhərinin məqsədli MRT-si hipofizi daha ətraflı göstərir.
-
Nazik kəsiklər
Hipofiz çox nazik kəsiklərlə skanlanır və bu, bir neçə millimetrlik mikroadenomaları görməyə imkan verir.
-
Ətraf strukturlar
Şişin görmə sinirlərinin kəsişməsi və yaxındakı damarlarla əlaqəsi qiymətləndirilir.
-
Şüalanma yoxdur
KT-dən fərqli olaraq rentgen şüalanması olmadığı üçün müayinəni dinamik müşahidədə təkrarlamaq olar.
Göstərişlər
Həkim türk yəhərinin MRT-sini aşağıdakı şikayətlər olduqda təyin edir:
- səbəbi aydın olmayan, təkrarlanan baş ağrıları;
- görmə və ya eşitmə pozğunluqları;
- izahı olmayan çəki artımı;
- sümüklərin kövrəkliyi;
- yaddaşın zəifləməsi;
- döş gilələrindən ifrazat;
- qıcolmalar.
Hipofiz xəstəlikləri maddələr mübadiləsinin, qalxanabənzər vəzinin və həm kişilərdə, həm də qadınlarda reproduktiv sistemin işinin pozulmasına səbəb ola bilər. Belə hallarda MRT kompleks müayinənin bir hissəsi kimi aparılır.
Müayinə həmçinin kəllə-beyin travması, insult və neyrocərrahi əməliyyatdan sonra hipofizin vəziyyətini izləmək üçün tövsiyə olunur.
Əks göstərişlər
Mütləq əks göstərişlər:
- MRT ilə uyğunluğu təsdiqlənməmiş kardiostimulyator, defibrillyator, neyrostimulyator və digər elektron implantlar;
- bədəndə ferromaqnit metal yad cisimlər, məsələn, gözdə metal qəlpə;
- ferromaqnit damar klipsləri, koxlear implantlar.
Nisbi əks göstərişlər:
- klaustrofobiya, hərəkətsiz uzana bilməmək;
- hamiləliyin birinci trimestri;
- dekompensasiya olunmuş ürək çatışmazlığı;
- ştiftlər, lövhələr, breket-sistemlər, stentlər — onların uyğunluğunu həkim qiymətləndirir.
Kontrastlı müayinə zamanı ağır böyrək çatışmazlığı, qadolinium preparatlarına allergiya, hamiləlik və ana südü ilə qidalandırma da nəzərə alınır. Son qərarı həkim sizinlə danışdıqdan sonra verir.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq Tələb olunmur
Kontrastsız müayinəyə hazırlıqsız gəlmək olar, kontrastlıya — 4 saat ac.
-
Müayinə 40–60 dəqiqə
Hipofiz nahiyəsi çox nazik kəsiklərlə skanlanır.
-
Nəticə 2–24 saat
Radioloq hipofizin vəziyyətini təsvir edən yazılı rəy hazırlayır.
Müayinəyə hazırlıq
Kontrastsız müayinə xüsusi hazırlıq tələb etmir.
- Kontrast yeridiləcəksə, ən azı 4 saat ac qalın, suyu isə müayinədən ən gec 2 saat əvvəl için.
- Ana südü ilə qidalandırırsınızsa, kontrastdan sonra 24 saat körpəni döşə verməmək tövsiyə oluna bilər. Bunu həkimlə əvvəlcədən dəqiqləşdirin və süd ehtiyatı toplayın.
- Metal bəzəkləri çıxarın. Bədəndə çıxarılmayan metal konstruksiyalar (klipslər, ştiftlər, lövhələr, breketlər, stentlər), elektron qurğular və kontrasta allergiya barədə radioloqa deyin.
- Əvvəlki hormon analizlərinizi və MRT nəticələrinizi özünüzlə götürün.
Müayinə necə keçir
Müayinə əvvəlcədən qeydiyyatla aparılır. Göndərişdə müayinənin növü — kontrastsız və ya kontrastlı — göstərilsə yaxşıdır. Öz istəyinizlə gəlmisinizsə, kontrastın lazım olub-olmadığını radioloq göstəriş və əks göstərişləri nəzərə alaraq müəyyən edir.
- Siz arxası üstə uzanırsınız, baş xüsusi fiksatorla bərkidilir.
- Aparatın səs-küyündən qorunmaq üçün sizə qulaqlıq verilir.
- Skanlama zamanı tərpənməyin, gözlərinizi yumulu saxlamağınız tövsiyə olunur.
- Kontrastlı müayinədə preparat venaya yeridilir və hipofiz təkrar skanlanır.
Nəticənin yozulması
Siz türk yəhəri nahiyəsinin ətraflı şəkillərini və radioloqun yazılı rəyini alırsınız. Rəyi klinikada təqdim edirik, onu saytın «Müayinə nəticələri» bölməsində də görə bilərsiniz.
Rəydə hipofizin ölçüləri, forması və quruluşu, türk yəhərinin vəziyyəti təsvir edilir. Törəmə tapıldıqda onun ölçüsü, kontrastı necə topladığı və görmə sinirləri ilə əlaqəsi göstərilir.
MRT nəticəsini endokrinoloq hormon analizləri ilə birlikdə qiymətləndirir: eyni ölçülü adenoma bir xəstədə hormon pozğunluğu yarada, digərində isə heç bir əlamət verməyə bilər. Lazım olduqda neyrocərrah və oftalmoloqun konsultasiyası, görmə sahələrinin yoxlanılması təyin edilir.
Müayinədən sonra
Türk yəhərinin MRT-sindən sonra bərpa müddəti yoxdur, evə gedə və adi rejiminizə qayıda bilərsiniz. Kontrast yeridilməyibsə, məhdudiyyət tələb olunmur. Kontrast istifadə olunubsa, gün ərzində daha çox su için; ana südü ilə qidalandırırsınızsa, körpənin qidalanması barədə həkimin tövsiyəsinə əməl edin.
Rəy 2–24 saat ərzində hazırlanır.
Yadda saxla!
Hipofizin kiçik törəmələri tez-tez təsadüfən tapılır və çox vaxt yalnız müşahidə tələb edir. Onların təhlükəli olub-olmadığını şəkil deyil, hormonların səviyyəsi və şikayətlər müəyyən edir.
- Nəzarət MRT-lərini mümkünsə eyni protokolla edin — ölçüləri müqayisə etmək asan olur.
- Görmənin qəfil pisləşməsi, çox güclü baş ağrısı və ya huşun pozulması baş verərsə, dərhal həkimə müraciət edin.
Müayinəni aparan həkimlər
Qiymət cədvəli
- Türk yəhərinin MRT-si 160 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Həmişə yox. Böyük törəmələr kontrastsız da görünür, lakin mikroadenomaları axtararkən kontrast diaqnozun dəqiqliyini xeyli artırır. Kontrastın lazım olub-olmadığını göstərişlərə görə həkim müəyyən edir.
Prolaktinin davamlı yüksəlməsi hipofiz adenomasının əlaməti ola bilər, ona görə endokrinoloq çox vaxt türk yəhərinin MRT-sini təyin edir. Bununla belə, prolaktin stress, bəzi dərmanlar və qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri zamanı da artır.
Adətən 40–60 dəqiqə. Bu vaxta hazırlıq, kontrastsız və kontrastlı seriyalar daxildir. Kontrastsız müayinə daha qısa olur.
Müayinədən keçmək istəyirsiniz?
Sizə uyğun gün və saatı seçək, hazırlıq qaydalarını və qiyməti əvvəlcədən izah edək. Zəng edin və ya onlayn qeydiyyatdan keçin.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Polikistik yumurtalıq sindromu: aybaşıdan hamiləlik planına qədər
PCOS adı ilə tanınan sindrom yalnız yumurtalıqlarla bağlı deyil. Aybaşı, dəri əlamətləri, maddələr mübadiləsi və hamiləlik planı birlikdə…
İstiqamət: Ginekoloji endokrinologiya / Endokrinologiya / Reproduktologiya
Hamiləlikdə şəkər yükləmə testi: necə hazırlaşmalı?
Qlükoza tolerantlıq testi hamiləlikdə şəkər mübadiləsini qiymətləndirmək üçün istifadə olunur. Hazırlıq, məhlul və qan götürmə vaxtı protokola görə…
İstiqamət: Ginekologiya / Endokrinologiya
Kiçik çanaq MRT-si: müayinəyə necə hazırlaşmalı və cavabdan nə gözləməli?
Kiçik çanağın maqnit rezonans tomoqrafiyası uşaqlıq, yumurtalıqlar və ətraf toxumalar haqqında detallı görüntü verə bilər. MRT rentgen şüalarından…
İstiqamət: MRT diaqnostikası / Ginekologiya
Qalxanabənzər vəz və hamiləlik: TSH nəticəsini necə qiymətləndirməli?
Qalxanabənzər vəzin hormonları ana və dölün sağlamlığı üçün əhəmiyyətlidir. Hamiləlikdə hormonal dəyişikliklər analizlərə təsir etdiyindən TSH və sərbəst…
İstiqamət: Endokrinologiya / Ginekologiya

