Doksorubisin

• süd vəzi xərçəngi (əməliyyatdan əvvəl, sonra və yayılmış mərhələdə);
• Hodgkin və qeyri-Hodgkin limfomaları;
• yumşaq toxuma sarkomaları və osteosarkoma;
• kəskin leykemiyalar;
• yumurtalıq, sidik kisəsi, mədə, qalxanabənzər vəzi xərçəngi, kiçik hüceyrəli ağciyər xərçəngi;
• uşaq bərk şişləri (neyroblastoma, Vilms şişi və s.);
• liposomal forması — yumurtalıq xərçəngi, çoxsaylı mieloma və Kapoşi sarkoması.

Doksorubisin DNT zəncirləri arasına daxil olur (interkalyasiya), topoizomeraza II fermentini bloklayır və sərbəst radikalların əmələ gəlməsinə səbəb olur. Nəticədə DNT və RNT sintezi pozulur, şiş hüceyrəsi məhv olur. Sərbəst radikallar həm də ürək əzələsinə zərərli təsirin əsas səbəbidir.

• doksorubisinə və ya digər antrasiklinlərə qarşı yüksək həssaslıq;
• ağır miyelosupressiya;
• ağır qaraciyər çatışmazlığı;
• ağır ürək çatışmazlığı, yaxın keçmişdə miokard infarktı, ağır ritm pozğunluqları;
• əvvəllər antrasiklinlərlə maksimal ümumi miqdarda müalicə;
• hamiləlik və laktasiya.

• kardiotoksiklik: ürək çatışmazlığı, ritm pozğunluqları;
• miyelosupressiya, infeksiyalar;
• saç tökülməsi;
• ürəkbulanma, qusma, stomatit;
• sidiyin qırmızı rəngə boyanması (zərərsizdir, bir-iki gün davam edir);
• dərmanın damar xaricinə düşməsində toxuma nekrozu;
• uzunmüddətli dövrdə — ikincili leykemiya riski.

• Trastuzumab, siklofosfamid, paklitaksel — kardiotoksiklik artır; birlikdə istifadədə ürək funksiyasına daha sıx nəzarət aparılır.
• CYP3A4 və P-qlikoproteinin inhibitorları (siklosporin, verapamil) — doksorubisinin səviyyəsi və toksikliyi arta bilər.
• Şüa terapiyası — dəridə və ürəkdə zədələnmə riski artır.
• Canlı peyvəndlər — tətbiq edilmir.

Doksorubisin embriotoksik və teratogendir. Hamiləlik dövründə xərçəng aşkar edildikdə, ilk trimestrdən sonra bəzi hallarda multidissiplinar komandanın qərarı ilə istifadə edilə bilər — bu qərar fərdi qəbul olunur. Müalicə zamanı və sonra həkimin göstərdiyi müddət ərzində qadınlar və kişilər etibarlı kontrasepsiyadan istifadə etməlidir. Əmizdirmə dayandırılır.

Uşaq onkologiyasında geniş istifadə olunur. Uşaqlarda gec kardiotoksiklik riski xüsusilə yüksəkdir, buna görə müalicədən sonra da uzunmüddətli kardioloji nəzarət tövsiyə edilir.