Kreatinkinaza əzələnin yığılması üçün enerjini təmin edən fermentdir və əzələ hüceyrələri zədələndikdə qana keçir. Analiz ümumi kreatinkinazanın aktivliyini ölçür və ürək və ya skelet əzələsinin zədələnməsini göstərir. Səbəbsiz əzələ ağrısı və zəiflikdə, statinlərlə müalicə zamanı, miozit, distrofiya və hipotireoz şübhəsində təyin olunur.
- Biomaterial
- Venoz qan
- Nəticə hazır olur
- 1 iş günü
- Ac qarına
- Bəli
- Qiymət
- 6 AZN
Yayımlanma tarixi: Yenilənmə tarixi:
Onlayn
Həkim-koordinatorun pulsuz konsultasiyası
müayinə və prosedurlara hazırlıq barədə
Müayinə və ya prosedur keçirməyi planlaşdırırsınız?
Həkim-koordinatorumuz hazırlığı, prosedurun necə keçdiyini, göstəriş və əks göstərişləri izah edəcək, suallarınızı cavablandıracaq.
Pulsuz konsultasiyaya yazılın — operator sizin üçün əlverişli zəng vaxtını seçəcək.
Sinonimlər
- KK
- kreatinfosfokinaza
- KFK
- ümumi kreatinkinaza
Müayinənin təsviri
Kreatinkinaza (KK) hüceyrələrin enerji mübadiləsində iştirak edən fermentdir. O, əzələnin yığılması üçün lazım olan enerjinin tez ayrılmasını təmin edir. Ən çox skelet əzələlərində, ürək əzələsində və beyində olur.
Fermentin molekulu iki hissədən ibarətdir: M (ingiliscə muscle – əzələ) və B (brain – beyin). Onların birləşməsindən üç forma yaranır: skelet əzələsində üstünlük təşkil edən KK-MM, ürəyə xas olan KK-MB və beyində olan KK-BB. Bu analizdə ümumi kreatinkinazanın, yəni bütün formaların cəmi aktivliyi ölçülür.
Sağlam insanda qanda kreatinkinaza az olur. Əzələ hüceyrələri zədələnəndə ferment qana keçir və aktivliyi artır. Artımın dərəcəsi zədələnmənin genişliyi barədə təsəvvür yaradır. Zədələnmənin harada olduğunu dəqiqləşdirmək üçün həkim lazım olarsa, KK-MB və digər markerləri əlavə təyin edir.
Fermentin aktivliyi venoz qanın zərdabında UB-kinetik üsulla ölçülür.
Göstərişlər
Həkim analizi aşağıdakı xəstəliklərdən şübhələnəndə və diaqnozu artıq qoyulmuş xəstələrdə zədələnmənin dərəcəsini və gedişini izləmək üçün təyin edir:
- ürək əzələsinin zədələnməsi – miokard infarktı, miokardit, miokardiodistrofiya;
- skelet əzələsinin xəstəlikləri – polimiozit, dermatomiozit, əzələ distrofiyaları və atrofiyaları;
- səbəbi aydın olmayan əzələ ağrısı və zəifliyi, xüsusən statinlərlə müalicə zamanı;
- qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri, ilk növbədə hipotireoz;
- zəhərlənmələr və intoksikasiyalar, geniş travmalar;
- şiş prosesləri;
- Düşen əzələ distrofiyası geninin daşıyıcılığından şübhə – ailəsində bu xəstəlik olan qadın hamiləlik planlaşdırarkən.
Hansı xəstəliklərdə təyin olunur
- Miokard infarktı
- Dermatomiozit
- Hipotireoz
- Miokardit
- Miozit
- Rabdomioliz
- Düşen əzələ distrofiyası (mənşəcə əzələ distrofiyası)
- Miokardiodistrofiya
- Spinal əzələ atrofiyası (SMA)
- Yan amiotrofik skleroz (YAS)
- Kəskin koronar sindrom
- Trixinelloz
- Aortanın laylanması
- Polimiozit
- Revmatik polimialgiya
- Kompartment sindromu
Müayinənin aparılması
-
Hazırlıq 2–3 gün
İntensiv idman və ağır işdən çəkinin, ac qarına gəlin.
-
Analizin götürülməsi 5 dəqiqə
Tibb bacısı dirsək venasından qan götürür.
-
Nəticə 1 iş günü
Nəticəni son fiziki yükü nəzərə alaraq həkiminiz qiymətləndirir.
Müayinəyə hazırlıq
Əzələ işi kreatinkinazanı bir neçə gün yüksək saxlaya bilər, ona görə:
- analizdən ən azı bir gün əvvəl, mümkünsə 2–3 gün əvvəldən intensiv idmandan və ağır fiziki işdən çəkinin;
- bir gün əvvəl spirtli içki qəbul etməyin və güclü stressdən qaçın;
- son yeməkdən ən azı 8 saat keçsin, su içmək olar;
- qan verməzdən 30 dəqiqə əvvəl siqaret çəkməyin.
Son günlərdə əzələdaxili iynə vurulubsa, masaj və ya fizioterapiya alıbsınızsa, bunu həkimə deyin.
Analiz necə götürülür
Qan dirsək venasından götürülür. Tibb bacısı qolu sarğı ilə sıxır, dərini antiseptiklə silir və nazik iynə ilə bir neçə mililitr qanı sınaq şüşəsinə yığır. İynə batanda qısa sancı olur, sonra narahatlıq keçir. Prosedur bir neçə dəqiqə çəkir.
Nəticəyə nə təsir edə bilər
Kreatinkinaza əzələ fermenti olduğundan, əzələyə təsir edən hər şey nəticəni dəyişə bilər.
- İntensiv idman və ağır fiziki iş fermentin səviyyəsini bir neçə gün yüksək saxlaya bilər.
- Əzələ daxilinə inyeksiyalar, travmalar və son tibbi müdaxilələr (məsələn, kardioversiya, əməliyyat) göstəricini artırır.
- Statinlər, fibratlar və bəzi digər dərmanlar əzələ zədələnməsi və fermentin artımı ilə nəticələnə bilər.
- Spirt və qızdırma ilə gedən xəstəliklər də təsir göstərir.
- Yaş, cins və əzələ kütləsi norma hədlərini dəyişir; hemolizə uğramış nümunə yenidən götürülə bilər.
- Norma hədləri üsuldan və cihazdan asılıdır, ona görə fərqli laboratoriyaların nəticələrini bir-birinə tutuşdurmaq düzgün deyil.
Qəbul etdiyiniz dərman və vitaminlər barədə həkimə və laboranta əvvəlcədən deyin. Nəticənin mənası təkcə rəqəmlə deyil, həkimin şikayətləriniz və digər müayinələrlə birgə təhlili ilə müəyyən olunur.
Referens dəyərlər
| Göstərici | Yaş | Qızlar / qadınlar | Oğlanlar / kişilər | Vahid |
|---|---|---|---|---|
| Ümumi KK | 2–5 gün | 652-dən az | 652-dən az | BV/l |
| Ümumi KK | 5 gün – 6 ay | 295-dən az | 295-dən az | BV/l |
| Ümumi KK | 6 ay – 1 yaş | 203-dən az | 203-dən az | BV/l |
| Ümumi KK | 1–3 yaş | 228-dən az | 228-dən az | BV/l |
| Ümumi KK | 3–6 yaş | 149-dan az | 149-dan az | BV/l |
| Ümumi KK | 6–12 yaş | 152-dən az | 247-dən az | BV/l |
| Ümumi KK | 12–17 yaş | 123-dən az | 270-dən az | BV/l |
| Ümumi KK | 17 yaşdan yuxarı | 167-dən az | 190-dan az | BV/l |
Dəyərlər laboratoriyanın istifadə etdiyi metoddan asılıdır, ona görə nəticənizi analiz blankında göstərilən intervalla müqayisə edin.
Nəticənin yozulması
Kreatinkinazanın artması əzələ toxumasının zədələndiyini göstərir. Mümkün səbəblər:
- miokard infarktı;
- iltihabi əzələ xəstəlikləri – miokardit, polimiozit, dermatomiozit;
- əzələ distrofiyaları və atrofiyaları, miokardiodistrofiya;
- ağır travma, yanıqlar, geniş cərrahi əməliyyatlar;
- uzun sürən qıcolma tutmaları;
- hipotireoz;
- şişin böyüməsi və ya parçalanması;
- intensiv fiziki yük;
- bəzi dərmanlar (statinlər, deksametazon), spirtli içki və kokain.
Kreatinkinazanın azalması adətən klinik əhəmiyyət daşımır. Bu, qaraciyər xəstəliklərində, revmatoid artritdə, hamiləlikdə, həmçinin C vitamini və aspirin qəbulu zamanı, eləcə də əzələ kütləsi az olan insanlarda müşahidə olunur.
Nəticəni həkim şikayətlərlə, son günlərdəki fiziki yüklə və digər analizlərlə birlikdə qiymətləndirir; diaqnozu yalnız o qoyur.
Nəticə normadan kənar olduqda əlamətlərə uyğun olaraq KK-MB, troponin, miyoqlobin, qalxanabənzər vəzi hormonları, eləcə də EKQ, ürəyin ultrasəs müayinəsi, əzələlərin MRT-si və digər instrumental müayinələr təyin oluna bilər.
Yadda saxla!
Güclü məşqdən sonra kreatinkinaza normadan bir neçə dəfə yüksək ola bilər və adi səviyyəyə qayıtması üçün 3–7 gün lazımdır. Ona görə idmanla məşğul olursunuzsa, nəticəni yanlış yozmamaq üçün analizi istirahət dövründə verin.
- Statin qəbul edərkən əzələlərdə ağrı və zəiflik hiss edirsinizsə, dərmanı özbaşına dayandırmayın, amma həkimə tez müraciət edin.
- Güclü əzələ ağrısı ilə yanaşı sidik tündləşibsə, bu, təcili müraciət üçün səbəbdir.
Qiymət cədvəli
- Kreatinkinaza 6 AZN
* Klinika rəhbərliyi saytda yerləşdirilmiş qiymət siyahısının vaxtında yenilənməsi üçün bütün tədbirləri görür, lakin mümkün anlaşılmazlıqların qarşısını almaq üçün xidmətlərin dəyərini qeydiyyat şöbəsində dəqiqləşdirməyi tövsiyə edirik. Yerləşdirilmiş qiymətlər ictimai oferta deyildir. Tibbi xidmətlər müqavilə əsasında göstərilir.
Suallar və cavablar
Ən azı 2–3 gün əvvəldən güclü məşqləri dayandırmaq tövsiyə olunur. Ağır güc məşqlərindən və marafon kimi uzun yüklərdən sonra isə ferment bir həftəyə qədər yüksək qala bilər.
Xeyr. İnfarktın ilk saatlarında ferment hələ qalxmaya bilər, bəzən isə kiçik infarkt ümumi KK-nı az dəyişir. Döş qəfəsində ağrı varsa, analiz nəticəsini gözləmədən təcili yardım çağırın – diaqnoz EKQ və troponin ilə qoyulur.
Bəli, əzələdaxili inyeksiyalar əzələ liflərini bir qədər zədələyir və kreatinkinazanı müvəqqəti artıra bilər. Son günlərdə iynə vurulubsa, bunu həkimə bildirin.
Laboratoriya həkimləri
Harada və nə vaxt təhvil vermək olar
Ünvan: Bakı, Yavər Əliyev küç., 26. İş saatları: 7 gün 24 saat. Analizlər canlı növbə ilə qəbul olunur — gəlməzdən əvvəl zəng edib hazırlıq qaydalarını, nəticənin hazır olma vaxtını və qiyməti dəqiqləşdirə bilərsiniz.
Ətraflı məlumat almaq və qəbula yazılmaq üçün bizə zəng edin:
Mövzu üzrə məqalələr
Həkim kolposkopiya təyin edib: sizi nə gözləyir?
Kolposkopiyaya yönləndirilmək xərçəng diaqnozu demək deyil. Müayinə uşaqlıq boynundakı dəyişiklikləri daha yaxından qiymətləndirməyə kömək edir.
İstiqamət: Ginekologiya / Diaqnostika / Onkoginekologiya
Pap-test nəticəsi nəyi göstərir, nəyi göstərmir?
Pap-test uşaqlıq boynu hüceyrələrini qiymətləndirir. Nəticənin normal və ya qeyri-normal olması gələcək nəzarətə təsir edir, lakin bütün ginekoloji…
İstiqamət: Ginekologiya / Diaqnostika / Preventiv tibb
Hamiləlikdə AFP yüksəkdir: bu, diaqnoz deməkdirmi?
Ananın qanında AFP prenatal skrininqin hissəsi ola bilər. Dəyişmiş nəticə əlavə qiymətləndirməyə yönəldir, lakin təkbaşına dölün xəstəliyini təsdiqləmir.
İstiqamət: Ginekologiya / Genetika / Diaqnostika
USM-də “anexogen sahə”: təsvir niyə diaqnoz deyil?
Anexogen sözü ultrasəs görüntüsünün xüsusiyyətini bildirir. Sahənin harada yerləşməsi, quruluşu və şikayətlər onun mənasını müəyyənləşdirməyə kömək edir.
İstiqamət: USM diaqnostikası / Ginekologiya
