Təsiredici maddə
Propranolol — qeyri-selektiv beta-adrenoblokatordur. Arterial hipertenziyada, ritm pozuntularında, miqrenin profilaktikasında, essensial tremorda və tireotoksikozun simptomlarının azaldılmasında istifadə olunur.
- Latın adı
- Propranololum
- ATC kodu
- C07AA05
- Farmakoloji qrup
- Beta-adrenoblokatorlar (tək komponentli)
- Dərman formaları
-
- Tablet
- İnyeksiya
Diqqət!
Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Nə üçün istifadə olunur
- arterial hipertenziya, stenokardiya;
- taxiaritmiyalar;
- miqren tutmalarının profilaktikası;
- essensial tremor;
- tireotoksikozda taxikardiya və titrəmənin azaldılması (əsas müalicəyə əlavə);
- portal hipertenziyada qida borusu venalarından qanaxmanın profilaktikası;
- körpələrdə infantil hemangiomanın müalicəsi (xüsusi forma, ixtisaslaşmış həkim tərəfindən).
Necə təsir edir
Propranolol həm ürəkdəki beta-1, həm də bronx, damar və digər orqanlardakı beta-2 adrenoreseptorlarını bloklayır. Ürəyin döyüntü tezliyi və yığılma gücü azalır, arterial təzyiq enir, ürəyin oksigenə tələbatı düşür. Stress hormonlarının təsirinə bağlı titrəmə və ürək döyüntüsü də azalır.
Kimlərə olmaz
- bronxial astma və bronxospazma meyillilik;
- ağır bradikardiya, II–III dərəcəli blokadalar, sinus düyününün zəifliyi sindromu;
- dekompensasiya olunmuş ürək çatışmazlığı, kardiogen şok;
- periferik arteriyaların ağır xəstəlikləri, Reyno sindromu;
- metabolik asidoz;
- müalicə olunmamış feoxromositoma.
Əlavə təsirlər
- halsızlıq, yorğunluq;
- bradikardiya, arterial təzyiqin enməsi;
- ətrafların soyuması;
- yuxu pozuntuları, kabuslar;
- bronxospazm (həssas şəxslərdə);
- hipoqlikemiya əlamətlərinin gizlənməsi.
Birdən dayandırmayın
Beta-blokatorların kəskin dayandırılması stenokardiyanın güclənməsinə, ritm pozuntularına və təzyiqin yüksəlməsinə səbəb ola bilər. Dayandırma həkimin nəzarəti ilə tədricən aparılır.
Qarşılıqlı təsir
- Verapamil, diltiazem — ağır bradikardiya və blokada riski.
- İnsulin və şəkərsalıcı vasitələr — hipoqlikemiya əlamətlərini gizlədə bilər.
- Antiaritmiklər, digər antihipertenziv vasitələr — təsir güclənir.
- Qeyri-steroid iltihab əleyhinə vasitələr — təzyiq salan təsir zəifləyir.
Hamiləlik və laktasiya
Hamiləlikdə propranolol yalnız həkimin qərarı ilə istifadə edilə bilər; dölün böyüməsinə və yenidoğulmuşda bradikardiya, hipoqlikemiyaya təsiri nəzərə alınır. Laktasiya dövründə istifadə həkimlə razılaşdırılmalıdır.
Uşaqlar
Uşaqlarda propranolol müəyyən göstərişlərdə (ritm pozuntuları, infantil hemangioma) ixtisaslaşmış həkim tərəfindən təyin edilir və nəzarət altında aparılır.
Tez-tez verilən suallar
Propranolol ürək döyüntüsü və titrəmə kimi bədən əlamətlərini azalda bilər, lakin həyəcanın özünü müalicə etmir. Öz başına qəbul, xüsusən astma və ya aşağı təzyiq olduqda, təhlükəlidir.
Mexanizmi tam aydın deyil, lakin müntəzəm qəbul bəzi xəstələrdə tutmaların tezliyini azaldır. Profilaktikaya ehtiyac olub-olmadığını nevroloq müəyyən edir.
Xəstəliklər
İxtisaslar
Həkimlər
Bu mövzuda məqalələr
Xroniki miqren
Miqren qadınlarda daha tez-tez rast gəlinir. Adətən ilk dəfə yeniyetməlik və gənclik illərində özünü göstərir, orta yaşlarda tutmaların…
İstiqamət: Sefalgologiya
Bu qrupdan digər dərmanlar
Atenolol
Atenololum
Atenolol
Bisoprolol
Bisoprololum
Bisoqamma, Konkor və b.
Esmolol
Esmololum
Esmoblok
Karvedilol
Carvedilolum
Kardiva, Karvidil və b.
Metoprolol
Metoprololum
Egilok, Betablok SDK və b.
Nebivolol
Nebivololum
Nebilet, Nebipress və b.