Təsiredici maddə
Deksametazon — güclü və uzun təsirli sintetik kortikosteroiddir. Beyin ödemində, ağır allergik reaksiyalarda, kimyaterapiya ilə əlaqəli qusmanın profilaktikasında, uşaqlarda krupda, göz iltihablarında və bir çox digər vəziyyətlərdə istifadə olunur.
- Latın adı
- Dexamethasonum
- Ticarət adları
- Deksametazon, Dekort, Deksametazon 0,1%, Deksametazon Natrium Fosfat, Deksam-RF, Deksametazon Fosfat, Deksat, Edoldeks, Etakortilen, Maksideks Göz Suspenziya, Maksideks Məlhəm, Oftakortal, Maksideks Siyahı
- ATC kodu
- H02AB02
- Farmakoloji qrup
- Sistem təsirli kortikosteroidlər (tək komponentli)
- Dərman formaları
-
- Tablet
- İnyeksiya
- Damcı
Diqqət!
Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Nə üçün istifadə olunur
- şişlər və ya travma ilə əlaqəli beyin ödemi;
- ağır allergik reaksiyalar, angionevrotik ödem;
- uşaqlarda krup (yalançı krup);
- vaxtından əvvəl doğuş təhlükəsində dölün ağciyərlərinin yetişməsinin sürətləndirilməsi (stasionarda);
- kimyaterapiya ilə əlaqəli ürəkbulanma və qusmanın profilaktikası (digər vasitələrlə birlikdə);
- bakterial meningitin bəzi formalarında (antibiotiklərlə birlikdə, stasionarda);
- göz damcıları — gözün qeyri-infeksion iltihabı, əməliyyatdan sonrakı iltihab;
- revmatik, autoimmun, hematoloji və digər qlükokortikoidə həssas xəstəliklər.
Necə təsir edir
Deksametazon qlükokortikoid reseptorlarına güclü birləşir və iltihab, allergiya və immun reaksiyaları yatırır. Damar keçiriciliyini azaltdığından ödemi effektiv azaldır. Mineralokortikoid təsiri demək olar ki, yoxdur, təsir müddəti isə uzundur.
Kimlərə olmaz
- deksametazona qarşı yüksək həssaslıq;
- sistem göbələk infeksiyaları;
- göz damcıları üçün — gözün virus (herpes), göbələk, vərəm və irinli bakterial infeksiyaları;
- immunosupressiv miqdarlarda canlı vaksinlərlə peyvənd.
Göz damcıları
Hormonal göz damcılarını öz başına istifadə etmək olmaz — herpetik keratitdə vəziyyəti kəskin pisləşdirə, uzunmüddətli istifadədə isə göziçi təzyiqi artıra və kataraktaya səbəb ola bilər.
Əlavə təsirlər
- hiperqlikemiya, arterial təzyiqin artması;
- yuxusuzluq, həyəcanlılıq, əhval dəyişiklikləri;
- iştahanın artması;
- mədə-bağırsaq zədələnməsi;
- uzunmüddətli istifadədə — osteoporoz, əzələ zəifliyi, infeksiyalara meyillilik, böyrəküstü vəz funksiyasının zəifləməsi;
- göz damcılarında — göziçi təzyiqin artması, katarakta.
Qarşılıqlı təsir
- Rifampisin, karbamazepin, fenitoin — deksametazonun təsiri zəifləyir.
- Qeyri-steroid iltihab əleyhinə vasitələr — mədə-bağırsaq zədələnməsi riski.
- Antikoaqulyantlar — təsirləri dəyişə bilər.
- Şəkərsalıcı vasitələr — hiperqlikemiya.
Hamiləlik və laktasiya
Hamiləlikdə deksametazon müəyyən göstərişlərdə, o cümlədən dölün ağciyərlərinin yetişməsi üçün stasionarda istifadə olunur. Digər hallarda yalnız həkimin qərarı ilə. Laktasiya dövründə istifadə həkimlə razılaşdırılmalıdır.
Uşaqlar
Uşaqlarda krupda və digər göstərişlərdə həkim tərəfindən istifadə olunur; miqdarı uşağın çəkisinə görə müəyyən edilir.
Bu təsiredici maddə ilə preparatlar
Azərbaycanda Deksametazon ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.
Deksametazon
Huazhong Pharmaceutical CO LTD, Çin
Dekort
Deva Holdinq AŞ, Türkiyə
Deksametazon 0,1%
Varşava Əczaçılıq Müəssisəsi Polfa SC, Polşa
Deksametazon Natrium Fosfat
Divine Laboratories Pvt Ltd, Hindistan
Deksam-RF
Romfarm Kompani SRL, Rumıniya
Deksametazon Fosfat
Vinh Phuc Pharmaceutical Jsc, Vyetnam
Deksat
Kuper SA, Yunanıstan
Edoldeks
Laboratorio Edol-Produtos Farmaceuticos SA, Portuqaliya
Etakortilen
Sifi SPA, İtaliya
Maksideks Göz Suspenziya
Alkon-Kuvre NV, Belçika
Maksideks Məlhəm
Alkon-Kuvre NV, Belçika
Oftakortal
Farmigea SPA, İtaliya
Digər ticarət adları
Azərbaycanda Deksametazon təsiredici maddəsi ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onların hamısında eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.
| Ad | İstehsalçı | Ölkə |
|---|---|---|
| Maksideks | Alkon-Kuvre NV | Belçika |
Tez-tez verilən suallar
O, qırtlağın selikli qişasının ödemini azaldır və tənəffüsü yüngülləşdirir. Uşaqda «hürən» öskürək, xırıltılı nəfəs və nəfəs darlığı olduqda həkimə və ya 103-ə müraciət edin.
Müalicə müddətini oftalmoloq müəyyən edir; uzunmüddətli istifadədə göziçi təzyiq yoxlanılır.
Xəstəliklər
- Krup
- Anafilaktik şok (anafilaksi)
- Kvinke ödemi (angioödem)
- Meningit
- Konyunktivit
- Uveit
- İridosiklit
- Allergiya
- Bronxial astma
- COVID-19 (koronavirus infeksiyası)
- Dərman allergiyası
- Meningioma
- Qlioma (qlioblastoma)
- Vaxtından əvvəl doğuş
- İmmun trombositopeniya
- Həşərat sancmasına allergiya
- Stivens-Conson sindromu
- Qəfil eşitmə itkisi
- Amiloidoz
- Kəskin limfoblast leykoz
- Sümük metastazları
Simptomlar
Həkimlər
Bu qrupdan digər dərmanlar
Betametazon
Betamethasonum
Selestoderm-V, Belunat və b.
Betametazon + diklofenak + tiamin + piridoksin + siankobalamin
Betamethasonum + diclofenacum + thiaminum + pyridoxinum + cyanocobalaminum
Betafenak B, Nevraldeks Forte
Betametazon + loratadin
Betamethasonum + Loratadinum
Kortikas L, Kortikas L Ud
Betametazon + meloksikam + metilkobalamin
Betamethasonum + meloxicamum + mecobalaminum
Betalgin, Meloprim B12 və b.
Betametazon + meloksikam + siankobalamin
Betamethasonum + meloxicamum + cyanocobalaminum
Alqoks, Mobikort B12
Deflazakort
Deflazacortum
Deflakortin, Efzakort
