Təsiredici maddə

Parasetamol — ağrıkəsici və hərarətsalan təsirli dərman vasitəsidir. Baş, diş, əzələ ağrılarında və qızdırmada geniş istifadə olunur; iltihab əleyhinə təsiri zəifdir.

Latın adı
Paracetamolum
Ticarət adları
Parasetamol, Efferalqan, Supofen, Sefekon D, Atamol PRL 500, Panadol Beybi Siyahı
ATC kodu
N02BE01
Dərman formaları
  • Tablet
  • Sirop
  • Suspenziya
  • Şam
  • İnfuziya

Diqqət!

Dərmanı qəbul etməzdən əvvəl həkim və ya əczaçı ilə məsləhətləşin. Bu səhifədəki məlumat tanışlıq üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.

Nə üçün istifadə olunur

Parasetamol xəstəliyin səbəbini müalicə etmir — o, simptomları yüngülləşdirir. Əsas istifadə halları:

  • qrip, soyuqdəymə və digər infeksiyalarda yüksək hərarət;
  • baş ağrısı, o cümlədən gərginlik tipli baş ağrısı və miqren tutmaları;
  • diş ağrısı;
  • əzələ və oynaq ağrıları;
  • aybaşı zamanı ağrılar;
  • boğaz ağrısı (simptomatik).

Hərarət və ya ağrı bir neçə gün davam edirsə, ya da yeni əlamətlər yaranırsa, səbəbi aydınlaşdırmaq üçün həkimə müraciət etmək lazımdır.

Necə təsir edir

Parasetamol əsasən mərkəzi sinir sistemində siklooksigenaza fermentlərinin fəaliyyətini zəiflədir və ağrı ilə hərarətin yaranmasında iştirak edən prostaqlandinlərin sintezini azaldır. Beyində termorequlyasiya mərkəzinə təsir edərək yüksəlmiş bədən temperaturunu endirir.

Periferik toxumalarda bu təsir zəif olduğundan parasetamolun iltihab əleyhinə effekti azdır. Bununla əlaqədar o, mədənin selikli qişasını qeyri-steroid iltihab əleyhinə vasitələrə nisbətən daha az qıcıqlandırır.

Kimlərə olmaz

  • parasetamola və ya preparatın tərkib hissələrinə qarşı yüksək həssaslıq;
  • ağır qaraciyər çatışmazlığı və aktiv qaraciyər xəstəlikləri;
  • ağır böyrək çatışmazlığı.

Ehtiyatla

Spirtli içkilərdən müntəzəm istifadə, qaraciyər xəstəlikləri, aclıq və ya ciddi arıqlama, qlükoza-6-fosfatdehidrogenaza çatışmazlığı olduqda parasetamol yalnız həkimlə məsləhətləşdikdən sonra qəbul edilə bilər.

Əlavə təsirlər

Təlimata uyğun qəbul edildikdə parasetamol adətən yaxşı keçirilir. Nadir hallarda bunlar müşahidə oluna bilər:

  • allergik reaksiyalar — dəri səpgisi, qaşınma, övrə;
  • çox nadir hallarda ağır dəri reaksiyaları;
  • qan göstəricilərində dəyişikliklər (trombosit və leykositlərin azalması).

Həddindən artıq qəbulun təhlükəsi

Parasetamolun icazə veriləndən artıq qəbulu ağır qaraciyər zədələnməsinə səbəb ola bilər. İlk günlərdə əlamətlər zəif olur və ya heç olmur. Həddindən artıq qəbul ehtimal edilirsə, özünüzü yaxşı hiss etsəniz belə, dərhal 103-ə zəng edin.

Qarşılıqlı təsir

  • Tərkibində parasetamol olan digər dərmanlar — soyuqdəymə üçün kombinə edilmiş tozlar və tabletlər çox vaxt parasetamol saxlayır; onların eyni vaxtda qəbulu təsadüfən həddindən artıq qəbula gətirib çıxara bilər.
  • Spirtli içkilər — qaraciyərə toksik təsir riskini artırır.
  • Qanın laxtalanmasını azaldan dərmanlar — parasetamolun uzunmüddətli müntəzəm qəbulu onların təsirini gücləndirə bilər.
  • Qaraciyər fermentlərini aktivləşdirən dərmanlar — bəzi epilepsiya və vərəm əleyhinə preparatlar qaraciyərə zərərli təsir riskini artırır.

Daimi qəbul etdiyiniz bütün dərmanlar barədə həkimə məlumat verin.

Hamiləlik və laktasiya

Hamiləlik dövründə ağrı və hərarət zamanı parasetamol ən çox seçilən vasitələrdən biri sayılır. Buna baxmayaraq, onu yalnız ehtiyac olduqda, mümkün qədər qısa müddətə və həkimlə razılaşdırılaraq qəbul etmək lazımdır.

Parasetamol ana südünə az miqdarda keçir; laktasiya dövründə həkimin tövsiyəsi ilə qəbul edilə bilər.

Uşaqlar

Uşaqlarda parasetamol hərarətsalan və ağrıkəsici kimi istifadə olunur. Uşaqlar üçün xüsusi formalar (sirop, suspenziya, şam) nəzərdə tutulub; miqdarı həkim uşağın çəkisinə görə hesablayır. Böyüklər üçün olan tabletləri uşağa öz başına vermək olmaz.

Həkimə müraciət edin

Üç aylığa qədər körpədə hərarət yüksəlibsə, uşaq süstdürsə, içməkdən imtina edirsə, səpgi və ya nəfəs darlığı yaranıbsa — dərman verməzdən əvvəl həkimə müraciət edin.

Qəbul zamanı nəyə diqqət etməli

  • Qablaşdırmada və təlimatda göstərilən məlumatı oxuyun.
  • Eyni vaxtda tərkibində parasetamol olan bir neçə dərman qəbul etməyin.
  • Qəbul müddətində spirtli içkilərdən imtina edin.
  • Hərarət və ya ağrı bir neçə gündən çox davam edərsə, həkimə müraciət edin.

Bu təsiredici maddə ilə preparatlar

Azərbaycanda Parasetamol ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onlarda eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.

Parasetamol — qablaşdırma

Parasetamol

Borisov Dərman Preparatları Müəssisəsi Asc, Belarus

Supofen — qablaşdırma

Supofen

Laboratorios Basi-İndustriya Farmasyutika SA, Portuqaliya

Atamol PRL 500

Atabay İlaç Fabrikası AŞ, Türkiyə

Akipara

Nuclotec Remedies Pvt Ltd, Hindistan

Arfen — qablaşdırma

Arfen

Medoxemi LTD, Kipr

Fevalqan

Jurabek Laboratories MM MMC, Özbəkistan

Fevalqan P

Jurabek Laboratories MM MMC, Özbəkistan

Digər ticarət adları

Azərbaycanda Parasetamol təsiredici maddəsi ilə qeydiyyatda olan preparatlar. Onların hamısında eyni təsiredici maddə var, lakin doza, forma və köməkçi maddələr fərqlənə bilər. Konkret preparatı həkim seçir, aptekdə əvəzetmə barədə əczaçı ilə məsləhətləşin.

Ad İstehsalçı Ölkə
Atamol PRL Atabay İlaç Fabrikasi AŞ. Türkiyə
Para-Denk Rubiefarm Arzneimittel GMBH Almaniya

Tez-tez verilən suallar

Xeyr. Parasetamol bakteriyalara və viruslara təsir etmir, yalnız ağrını və hərarəti azaldır. İnfeksiyanın müalicəsinə ehtiyac olub-olmadığını həkim müəyyən edir.

Bu dərmanlar müxtəlif mexanizmlə təsir edir və bəzi hallarda həkim onları növbə ilə təyin edə bilər. Lakin onları öz başına birləşdirmək məsləhət deyil — sxemi həkim müəyyən etməlidir.

Hərarət orqanizmin infeksiyaya qarşı müdafiə reaksiyasıdır. Hərarətsalan vasitə adətən özünü pis hiss etdikdə və ya həkimin göstərdiyi həddən yüksək olduqda verilir. Uşaqlarda bu həddi pediatr müəyyən edir.

Həkimlər

Bu mövzuda məqalələr

Bu qrupdan digər dərmanlar

Lisenziyalar

Tibbi fəaliyyət lisenziyası

Biz İqtisadiyyat Nazirliyinin verdiyi tibbi lisenziyalar əsasında fəaliyyət göstəririk